Zondagskind Wijers belandt toch in de industrie

* Hans Wijers blijft verrassen. Hij wordt topman van Akzo Nobel, een bedrijf waar niemand hem ooit mee associeerde. Wijers (51) leek altijd meer op te hebben met starters en hightech-bedrijven.

Wijers' bekendste bemoeienis met de Nederlandse industrie was het faillissement van Fokker. De nog tamelijk verse minister van economische zaken had lang en hard onderhandeld met het Duitse Dasa, de eigenaar van de Nederlandse vliegtuigbouwer. Toen de twee er niet uit kwamen, deed Wijers iets opmerkelijks: hij liet Fokker, dat jarenlang met overheidssteun op de been was gehouden, vallen. En kwam er als minister mee weg. De D66'er maakte duidelijk dat hij zijn best had gedaan, dat hij meeleefde met de duizenden die hun baan verloren, maar dat hij er niets aan kon doen. Die verklaring werd geaccepteerd, Wijers kon na het kamerdebat zelfs felicitaties in ontvangst nemen.

Het tekent Hans Wijers als zondagskind in de politiek, die daar bijna per ongeluk in verzeild raakte en direct als een manager aan de slag ging. Hij richtte zich op het flexibeler maken van de Nederlandse economie, het liefst zag hij iedereen als kleine ondernemer. Dat leidde tot verruiming van de winkelsluitingstijden en versoepeling van de vestigingseisen. Ondertussen besefte hij dat marktwerking controle nodig heeft. De Nederlandse Mededingingsautoriteit werd op poten gezet. Na één periode vertrok hij weer uit de politiek, al had zijn partij hem graag als lijsttrekker gezien.

Economische Zaken geldt in Den Haag niet als een zware post. Des te knapper als een minister op die plek een sterke indruk weet achter te laten. Wijers deed dat in de eerste plaats doordat hij echt een bepaalde kant uit wilde met de Nederlandse economie, wat van zijn voorganger en opvolger nauwelijks gezegd kan worden. Maar een duidelijke visie op de Nederlandse industrie heeft hij als minister nooit laten zien. Toch was Wijers op dat onderwerp -cum laude- gepromoveerd. In zijn dissertatie betoonde hij zich een voorstander van een actieve industriepolitiek.

De politicus bij toeval wist gemakkelijk steun te krijgen voor zijn ideeën, mede dankzij zijn charme. Op handelsmissie in China werd hij niet moe van het handen schudden en glimlachen, zonder zich al te druk te maken over het protocol. Ook in Nederland is Wijers zeer goed ingevoerd in de economische netwerken. Als consultant kwam hij voor 1994 en na 1998 bij veel bedrijven binnen. Onlangs berekende hij in opdracht van de vakbonden nog dat de sanering bij KPN onvermijdelijk was. En die legden zich daar direct bij neer.

Als minister had Wijers vaak contact met de werkgeversorganisatie VNO. Nu volgt hij Cees van Lede op, de vroegere voorzitter van die organisatie.