Aartsbisschop Colombia na kerkdienst vermoord

,,We zijn hier allen diep geschokt'', meldde gisteren telefonisch een woordvoerder van het aartsbisdom Cali, een van de drie grootste steden in Colombia. Hij reageerde hiermee op de moord, zaterdagavond, op aartsbisschop Isaías Duarte Cancino. De politie verdenkt marxistische rebellen van de aanslag. De woordvoerder liet weten: ,,Laat dat verdenken er maar af. Zij zijn geweest!''

De 63-jarige monseigneur werd van korte afstand verscheidene malen in hoofd en borst geschoten toen hij de Buen Pastor kerk verliet in Aguablanca, een van de meest gewelddadige wijken van Cali. De aartsbisschop had net een aantal huwelijken ingezegend. Hij werd in allerijl naar een ziekenhuis vervoerd, maar bij aankomst bleek Duarte al te zijn overleden. De twee daders ontkwamen op een motorfiets.

Ofschoon Colombia gewend is aan moordaanslagen en politieke executies heeft de moord op de aartsbisschop een schok van afgrijzen veroorzaakt in dit overwegend rooms-katholieke land.

In een volgepakte kathedraal betoonden gisteren duizenden huilende mensen de laatste eer aan de opgebaarde kerkleider. De Colombiaanse president Andreas Pastrana was eveneens aanwezig. Hij heeft 200000 euro uitgeloofd voor degenen die informatie kunnen geven over de daders. Een zinloos gebaar omdat de doorsnee Colombiaan zich wel twee maal bedenkt voordat hij zich bemoeit met de strijd tussen regering en rebellen.

Vanuit Rome liet paus Johannes Paulus II weten dat hij de ,,barbaarse moord'' scherp veroordeeld. Hij zei dat de aartsbisschop een hoge prijs heeft betaald voor zijn ,,verheven strijd voor menselijk leven en zijn krachtige oppositie tegen elk vorm van geweld''.

Duarte was een rustige man die zich echter onbevreesd inzette voor sociale gerechtigheid en vrede in zijn land dat al 38 jaar door guerilla-oorlogen wordt geteisterd, met een jaarlijks dodental van boven de drieduizend tot gevolg. Hij hekelde het neo-liberalisme van de regering Pastrana -'dat lost onze sociaal-economische problemen niet op'- maar had evenmin een goed woord over voor alle geweld en terreur door linkse guerilleros, rechtse paramilitairen en het leger, begaan tegen de straatarme boerenbevolking. In een gesprek met Trouw zei hij ruim een jaar geleden: ,,Wij staan aan de kant van het onderdrukte volk''.

In februari beschuldigde Duarte nog enkele lokale parlementariërs ervan verkiezingscampagnes te hebben gefinancierd met drugsgeld. Ook was hij de afgelopen jaren betrokken bij het vrijkopen van gijzelaars die hij vervolgens eigenhandig ophaalde, midden in rebellengebied.

De moordenaars van Duarte kunnen daarom zowel in rechtse als in linkse kringen (Farc en ELN) gezocht worden. Al denken veel Colombianen het laatste. Ze wijzen op het feit dat Duarte bevriend was met de rechtse presidentskandidaat Alvaro Uribe Velez die een harde aanpak voorstaat van de strijd tegen de linkse rebellen.

De moord op Duarte komt op een moment waarop het Colombiaanse regeringsleger, met hulp van de Amerikanen, een van de zwaarste klappen heeft uitgedeeld aan de Farc, sinds op 20 februari de vredesbesprekingen tussen overheid en rebellen stuk liepen. Tenminste 21 verzetsstrijders werden gedood en de militairen maakte enkele tonnen aan cocaïne buit, de drug waarmee de Farc de meeste van zijn activiteiten financiert.