Moderne manieren

Beste Beatrijs,

Het gaat om een zeer samengesteld, zeg maar complex gevoel: weerzin, medelijden, boosheid, verwondering, ergernis, en helaas ook nog zelfverwijt omdat ik het vertik mijn portemonnee te trekken ten behoeve van een bijdrage aan de vermoedelijke verslaving van betrokkene. Wat ik wel doe is een onzinnig vertoon van 'net doen alsof ik hem (of haar, maar dat is zeldzaam) niet zie of hoor', maar ja, daarmee ontloop ik al die gemengde en vermaledijde gevoelens niet, misschien zelfs wel integendeel! Wat raadt u mij aan ?

Ten prooi aan bedelaars

Beste Ten prooi,

U wordt door een veelheid aan gevoelens besprongen, wanneer u door bedelaars benaderd wordt en dat is precies de bedoeling. De bedelaar doet iets ingewikkelds; hij of zij appelleert aan medelijden, plaatsvervangende schaamte, weerzin, maar ook aan zelfverwijt. Al met al daalt er een wolk van onbehagen over u neer bij de aanblik van alweer zo'n meelijwekkende verschijning. Een van de manieren om dat onbehagen te reduceren is om kleingeld te geven. Dat is de reactie waar bedelaars op speculeren, en kennelijk werkt het, want met bedelen valt een behoorlijk inkomen te genereren. Als het niet lonend zou zijn om te bedelen, zouden ze het immers niet doen.

Bedelen is een broodwinning, niet meer en niet minder. Het is als dagvulling veel relaxter dan stelen of beroven, en het schaadt verder niemand. Of het verworven inkomen nu voor een paar nieuwe schoenen of voor een fijne shot heroïne wordt gebruikt, doet niet ter zake. Het kan u toch ook niet schelen dat de straatmuzikant, die overdag zulke mooie stukjes Mozart speelt, de verdiensten 's nachts in flessen wijn omzet?

Er zijn in Nederland genoeg hulpverleners en instanties die verslaafden van hun verslaving kunnen afhelpen. Mensen die onder hun schuldenlast bezwijken kunnen gesaneerd en begeleid worden. Het grootste probleem zit in de categorie psychiatrische patiënten die in grote aantallen op straat zijn gezet, sinds steeds meer inrichtingen om financiële en ideologische redenen werden gesloten. Ambulante psychiatrische hulp werkt niet voor deze patiënten, want daar moet je gemotiveerd voor zijn. Tegenwoordig wordt geen hulp verstrekt tegen iemands zin, vandaar de groei in dakloosheid en bedelarij.

Sommige bedelaars kiezen zelf voor dit bestaan, omdat dit hun een beter inkomen oplevert dan zij elders denken te kunnen krijgen. Anderen houden liever hun hand op voor het korte-termijngewin dan een of andere minimumloon-baantje aan te vatten met uitzicht op onafhankelijkheid. Weer anderen horen als menselijk wrak eigenlijk in een inrichting thuis. Omdat de voorbijganger in het ultrakorte contact met een bedelaar nooit kan beoordelen wat er aan de hand is, heeft schuldgevoel geen zin. Overigens is de trein als semi-privé-terrein, waarvoor u een kaartje heeft gekocht, niet geschikt voor welke categorie bedelaar of muzikant dan ook. In het openbare leven mogen bedelaars vrijelijk opereren, en het staat passanten vrij om zich wel of niet om hen te bekommeren. Er is niets mis met medelijden. Als u er zin in hebt, bijvoorbeeld omdat u in een opgewekte stemming bent, of omdat de bedelaar wel een erg mooi verhaal heeft, of omdat u zomaar iets aardigs voor de medemens wilt doen, dan geeft u een aalmoes, met een glimlach. Als u er geen zin in heeft, dan geeft u niets - ook met een glimlach.

Beste Beatrijs,

In de klas van mijn dochter (10 jaar) zijn slaappartijtjes hevig in de mode. Komende week is het al weer voor de derde keer raak sinds september. Het probleem is dat mijn dochter de dag daarna doodmoe en ongenietbaar is. De vorige keer moest ze zelfs haar zaterdagse balletles missen (anders voor haar het hoogtepunt van de week), omdat ze uitgeput op de bank in slaap viel. Ik zou deze traditie wel de nek om willen draaien, maar ik ben bang dat ik mijn dochter dan sociaal isoleer.

Eigen bed eerst

Beste Eigen bed,

De term 'slaappartijtje' is innerlijk tegenstrijdig. Bij een partijtje hoort opwinding en vertier, maar wie slaapt is hier niet toe in staat. De gein van een slaappartijtje bestaat er dan ook uit om geen oog dicht te doen en zonder begrenzing door te gaan met video's kijken, keten, giebelen, fluisteren en snoepen. Deze oeverloosheid maakt een slaappartijtje tot een decadent gebeuren. Ouders die dit organiseren stomen de kinderen alvast klaar voor de 24-uurs housefeesten, waar jongeren ook hele nachten doorhalen, maar dan op forsere middelen dan spekkies en dropveters. Is de verjaardag van een tien- of elfjarige zo belangrijk dat genodigden de dag daarna maar moeten afschrijven, zoals studenten de dag na een feest vrijhouden om hun roes uit te slapen? Nee, natuurlijk.

Haal uw dochter bij het volgende slaapfeestje op haar normale bedtijd op en laat haar in haar eigen bed een ongestoorde nachtrust genieten. Ze mist niets. Een kind dat niet 's nachts maar overdag met haar vriendinnetjes speelt, komt niet in een sociaal isolement terecht.

Beste Beatrijs,

Ik werk thuis, iets wat ik als een grote luxe ervaar. Nu zijn de buren met een grootscheepse verbouwing bezig. Dat geeft veel lawaai. Ik begrijp dat er gesloopt, gezaagd en getimmerd moet worden, maar waar ik het meeste last van heb is de keiharde popmuziek, die de verbouwers de hele dag hebben aanstaan. Kan ik beter de buren hierover aanspreken (zij zijn overdag naar hun werk) of de werkers zelf?

Weggeschetterd

Beste Weggeschetterd,

Het is heel eigenaardig dat aannemers en hun gevolg de gangbare regels over muziekoverlast tussen buren zo zelden op zichzelf van toepassing achten. Het is alsof ze denken: we maken toch al zoveel lawaai, dit kan er ook nog wel bij. Dit is een misvatting. Constante harde muziek wekt bij weerloze omstanders meer irritatie dan verbouwingsherrie. Een permanent auditief behang leidt trouwens niet tot hogere productiviteit. 'Altijd muziek' is hetzelfde als 'nooit muziek'. Aannemers en handwerkslieden die gewend zijn om zonder muziek te werken zouden kunnen overwegen om dit bij wijze van reclame op hun offertes te vermelden ('Wij timmeren zonder arbeidsvitamines'). Voor veel potentiële klanten zou deze mededeling reden kunnen zijn om de opdracht aan hen te verstrekken en niet aan de concurrent-met-gettoblaster.

Ga in uw geval niet met de buren praten, maar meteen met de werklieden zelf. Bied ze een kopje koffie aan, leg uw probleem uit en vraag om begrip. Vriendelijkheid en redelijkheid is de kortste weg naar het omlaag draaien van de volumeknop.