Extra hulp VS en EU koeltjes ontvangen

De vijf miljard dollar extra die de Amerikaanse president George Bush wil uitgeven aan ontwikkelings hulp, is niet meer dan een 'eerste bescheiden stap'. Bovendien heeft de hulp meer te maken met Bush' buitenlandpolitiek dan met armoedebestrijding.

Hulporganisaties die in de Mexicaanse stad Monterrey bijeenkwamen aan de vooravond van de Armoedetop van de Verenigde Naties, die vandaag begint, spreken eerder van een herstel naar het niveau van de Amerikaanse steun uit 1997, dan van een uitbreiding.

Diezelfde koele ontvangst krijgt de Europese Unie, die op de recente top in Barcelona besloot dat de steun die de 15 EU-landen geven, in 2006 goed moet zijn voor 0,39 procent van het bruto binnenlands product (de waarde van alle geproduceerde goederen en diensten). Dit besluit betekent een verhoging met een magere 0,06 procentpunt.

Inclusief die stijging voldoet de EU-steun aan arme landen nog altijd niet aan de internationale norm die in 1970 op 0,7 procent werd gesteld. Overigens blijven de VS ver achter bij het Europese gemiddelde: ze komen niet verder dan 0,1 procent. Wat de hulporganisaties, en daaronder zitten ook Amerikaanse, vooral grote zorgen baart is dat de Europese gelden pas in 2006 beschikbaar komen en de Amerikaanse pas in 2004. De vijf miljard dollar die Bush eind vorige week in het vooruitzicht stelde, tijdens een bijeenkomst van de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank, wordt daarbij ook nog eens uitgesmeerd over drie begrotingsjaren.

,,Die vijf miljard dollar klinkt goed. Maar als je naar de voorwaarden kijkt, word je steeds minder enthousiast'', vindt een Amerikaanse hulporganisatie. De vijf miljard dollar wordt onder Amerikaanse condities gegeven. Het geld vloeit niet naar bijvoorbeeld de Wereldbank, maar wordt op een door de Amerikanen beheerde rekening gezet. De landen die voor het geld in aanmerking komen, moeten voldoen aan nieuwe Amerikaanse criteria, waaronder handhaving van de internationale rechtsorde. En daarmee is het verband gelegd met de aanslagen van 11 september.

Bush wil het geld dan ook gebruiken voor onder meer het verstrekken van lesboeken en het geven van training aan studenten in islamitische en Afrikaanse landen. Die houding strookt niet met de internationale afspraken, dat de steun niet aanbod- maar vooral vraaggestuurd dient te zijn. Landen die goed bestuur en goed beleid kunnen aantonen, moeten meer bestedingsvrijheid krijgen, betekent dat. Volgens hulporganisastie maakt Bush dan ook een oude Amerikaanse fout, door hulpgeld te besteden aan doelen van de buitenlandpolitiek van de VS, want die zijn niet per definitie identiek aan armoedebestrijding.