Het genot van samen spelen

Nog even en de tweede speelfilm naar J.R.R. Tolkiens trilogie 'The Lord of the Rings', gaat in première. Het bordspel 'In de ban van de Ring' is al twee jaar op de markt en was voor liefhebbers van spelletjes een ontdekking. Eindelijk een spel waarin je als groep speelt. Ook geschikt voor mensen die niet tegen hun verlies kunnen: gezamenlijk verliezen doet minder pijn.

Het spelconcept van maker Reinier Knizia is origineel. De spelers moeten samen de vijand verslaan. Net als in het boek kunnen de reisgenoten de tocht alleen volbrengen door samenwerking. Eigengereidheid wordt afgestraft. Vreemd is het wel om het na uren spelen samen af te leggen tegen een klein maar onverbiddelijk zwart plastic figuurtje: de duistere heerser Sauron.

Uitbreiding

Na het basisspel zijn inmiddels twee uitbreidingssets op de markt gebracht. De eerste, 'Vrienden en vijanden', valt een beetje tegen. Er worden twee speelvelden en een reeks vijanden toegevoegd maar verder verandert er niet zo veel. Wel wordt het nog moeilijker om van Sauron te winnen.

Nu is er ook de uitbreidingsset 'Sauron'. Daarin wordt gebroken met het originele concept. Eén van de spelers kruipt in de huid van Sauron en neemt het op tegen de groep. Het openen van de doos zorgt voor verbazing. Deze toch prijzige uitbreidingsset bevat alleen een vel fiches (waarvan de meeste niet eens nodig zijn), een stoffen zakje, een stapel kaarten, en een plastic ruitertje. Maar ja, je krijgt wel veel extra speelplezier.

Testoordeel: Een ontspannen familiespelletjes is 'In de Ban van de Ring' niet, zeker met deze uitbreidingsset. Het is meer een spel voor fanatieke jongeren -alleen al het doorgronden van de spelregels kost veel tijd. Maar de kans dat spelers helemaal gegrepen worden door het spel is erg groot.

Bij Sauron gaat het om het volgende: Iedere speler moet aan het begin Sauron activeren. Naargelang de kaarten die worden gespeeld, bewegen zowel Sauron als de zwarte ruiter zich over het hoofdspoor, waarop de stand wordt bijgehouden. Sauron krijgt een arsenaal aan mogelijkheden en kaarten om zijn strijd te voeren. Ook het reisgezelschap krijgt nieuwe mogelijkheden zich te verdedigen en de tocht voort te zetten. Voor wie het nog te makkelijk is, worden 23 extra vervelende gebeurtenisfiches toegevoegd.

De uitbreidingssets 'Vrienden en Vijanden' en 'Sauron' zijn voor twaalf jaar en ouder. Echte fanatici kunnen het basisspel en de twee uitbreidingssets samen spelen.

Andere Tolkienspellen

Naast deze uitbreidingssets zijn ook twee spellen op de markt gekomen, geïnspireerd door Tolkiens verhalen, die alleen door twee spelers worden gespeeld. In 'De Strijd', alweer van uitdenker Knizia, komen de speelstukken van de leden van het reisgezelschap tegenover stukken van de vazallen van Sauron te staan.

'De Zoektocht' is niet van Knizia maar van Peter Neuebauer (wel geïllustreerd door John Howe). Het doet denken aan Carcassonne, waarbij door het aanleggen van 'tegels' steden worden gebouwd. Ook in De Zoektocht leggen de spelers om de beurt een tegel aan en maken zo het terrein compleet. De hobbits Frodo en Sam lopen verder naar het uiteindelijke doel, de Doemberg.

Testoordeel: Het is een afwisselend en niet al te moeilijk spel. Echte fans van Tolkien zullen zich ergeren, want het volgt de boeken slecht. Frodo en Sam strijden bijvoorbeeld tegen elkaar, en dat kan natuurlijk niet. Aan de andere kant is het ook geschikt voor wat jongere spelers. De Strijd en De Zoektocht zijn beide voor twee personen en duren hoogstens een halfuur. Geschikt voor 10 jaar en ouder.

In de Ban van de Ring, basisspel: Ca euro40 euro, 2-5 spelers,12+. Uitbreidingsets Sauron en Vrienden en Vijanden: ca euro25

De Strijd: ca euro20, 2 spelers. 10+

De Zoektocht: ca euro19, 2 spelers. 10+.

Eén tegen honderd

Het televisiespel 'Eén tegen honderd' is er nu ook als bordspel. Het kan worden gespeeld door een onbeperkt aantal mensen, met een minimum van 4. De deelnemers wisselen steeds van rol: als de kandidaat een antwoord niet weet, ruilt hij van plek met een van de tegenspelers.

Het spel is, zoals Jumbo wel is toevertrouwd, op mooi stevig karton uitgevoerd. De kandidaat krijgt een flinke pion, waarmee hij na een goed antwoord over het bord vooruit mag. De prijzen zijn groot, een paar duizend euro is niks, zoals bekend van tv-spelletjes.

Er zijn ruim duizend vragen, vier per kaartje, onderverdeeld in categorieën. De kandidaat mag kiezen uit makkelijk of moeilijk. De tegenspelers spelen met honderd fiches, die ze hebben verdeeld. Dat levert onhandig gerommel op met al die kleine kartonnetjes die moeten worden ingezet op antwoord A, B of C.

Alle spelers zijn een keer kandidaat, degene met het meeste geld, wint uiteindelijk.

Testoordeel. Het spel kan worden gespeeld met een groot aantal mensen. Echt spannend is het niet, alleen de kandidaat kan flink winnen (of verliezen). Een ronde duurt niet lang, de kandidaat sneuvelt bij een fout antwoord. Weet hij alles, dan is hij na tien minuten het bord rond, waarna de volgende aan de beurt is. De vragen zijn heel divers, bijvoorbeeld: Het personage Stuart Little in de gelijknamige film is een....A. Kat; B. Hamster; C. Muis. Welk van de onderstaande landen was NIET neutraal in de Tweede Wereldoorlog? A. Portugal; B. Roemenië; C. Zweden.

Volgens Jumbo is het spel geschikt voor 12 jaar en ouder. Het is ook goed te spelen met jongere kinderen, want die zijn vaak akelig goed in hun weetjes.

Een tegen honderd, euro35, 4 spelers of (veel) meer, 10+.

Leugendetector

Heb jij wel eens je hele lijf kaalgeschoren? Heb jij wel eens een wind van jezelf aangestoken?

Dit ongeveer is het niveau van de vragen van Leugendetector. Dat belooft al weinig goeds; eenmaal de batterijen in de bijbehorende plastic leugendetector gedaan, knapten proefkonijnen Marijn, Marieke, Nienke, Anke en Carla definitief af. Wat een herrie!

Leugendetector is een spel voor twee tot acht personen, waarbij de deelnemers elkaar bevragen over thema's die ieder normaal mens liever voor zichzelf houdt. Je vrienden mogen beslissen of je liegt en zo nodig die vreselijke leugendetector (werkt echt! wil de gebruiksaanwijzing ons doen geloven) inzetten.

Testoordeel: Zo'n negatief spel en zo'n dommig apparaat, daar trapten wij met zijn vijven niet in. Wij waren er dus al snel uit: dit spel is mogelijk leuk als je 16 bent, maar niet voor '18-plussers', die elkaar toch hopelijk meer hebben te melden dan elkaars lichamelijke ongemakken en wederwaardigheden. Dat het spel nu juist wel voor die 18-plussers is bedoeld, maakt het tot een ongelofelijke miskleun.