Kamer: Panden niet te snel onteigenen

De Tweede Kamer wil voorkomen dat gemeenten al te makkelijk een pand kunnen onteigenen als de eigenaar daarvan voor forse overlast zorgt in de buurt of toestaat dat anderen dat vanuit zijn pand doen.

De volksvertegenwoordiging vindt weliswaar dat gemeenten (via de rechter) naar het middel van onteigening moeten kunnen grijpen. Maar in de wet moet duidelijk worden geregeld dat dat alleen in het uiterste geval mag.

Dit bleek gisteren in de eerste ronde van het kamerdebat over de zogenoemde wet Victor, die regelt wat er moet gebeuren met panden die op last van de gemeente zijn gesloten.

De wet is oorspronkelijk een initiatief van de Rotterdamse kamerleden Van Heemst (PvdA) en Korthals (VVD). De laatste droeg de zaak in 1998, toen hij minister van justitie werd, over aan zijn partijgenoot Vos. De naam Victor is een hommage aan de acties van de Rotterdamse politie tegen drugsoverlast in de wijk Spangen.

Op basis van een door het kabinet ingediende zusterwet ('Victoria') heeft een gemeentebestuur sinds 1997 de mogelijkheid een pand te sluiten als dat een ernstige bron van overlast vormt, bijvoorbeeld doordat het wordt gebruikt voor de drugshandel. De gemeente Rotterdam heeft dat middel sindsdien zo'n honderd keer toegepast.

Het wetsvoorstel waarover de Kamer deze week praat, geeft een gemeente daar bovenop de bevoegdheid de eigenaar op te dragen het pand te verhuren aan iemand die geen hinder veroorzaakt. Als de eigenaar op alle mogelijke manieren weigert daaraan mee te werken, kan de gemeente in uiterste instantie aansturen op onteigening.

Het doel van het wetsvoorstel, voorkomen dat het leefklimaat in een buurt wordt aangetast door dichtgemetselde panden van waaruit wellicht toch weer ongewenste zaken worden gedaan, kan op genoeg sympathie van de Tweede Kamer rekenen. Verscheidene fracties vroegen zich echter wel af of het wetsvoorstel niet iets te makkelijk het grondwettelijk beschermde eigendomsrecht opzij zet.

D66-woordvoerder Dittrich stelde voor om de bepalingen over onteigening maar uit het wetsvoorstel te halen en daar apart eerst grondig over te praten, alvorens eventueel te besluiten tot wijziging van de bestaande onteigeningswet.

De indieners antwoorden de Kamer vandaag.