Kiest justitie de verkeerde zondebok?

AMSTERDAM - Met de aangekondigde vervolging van de oud-ambassadeur van Sri Lanka, Bastiaan Körner, is een vurige wens van het college van procureurs-generaal in vervulling gegaan. De pg's hopen langs deze weg op niet mis te verstane wijze af te rekenen met de stroom negatieve publiciteit rondom gesjoemel met visaverstrekking door Nederlandse ambassades in den vreemde.

De vraag is alleen of het openbaar ministerie in Zwolle met Körner de juiste kop van Jut ten voorbeeld stelt. De kans is beslist niet denkbeeldig dat de rechtbank zal oordelen dat de oud-ambassadeur strafrechtelijk niets te verwijten valt. Eerder kwam het ministerie van buitenlandse zaken, Körners werkgever, na eigen onderzoek al tot de conclusie dat er onvoldoende aan de hand is geweest om hem nog langer werkeloos thuis te laten zitten.

Het OM verwijt Körner medeplichtigheid aan mensensmokkel. Hij zou al te lichtvaardig visa verstrekt hebben aan een Srilankaanse mensensmokkelaar, die zo bijna honderd landgenoten Europa wist binnen te loodsen. De hoofdverdachte is hiervoor in beroep al tot vijf jaar cel veroordeeld. Bovendien, zegt het OM, is Körner diverse keren gewaarschuwd door een medewerkster van de afdeling consulaire zaken, om niet in zee te gaan met deze malafide Srilankaan.

De oud-ambassadeur ontkent overigens ooit te zijn gewaarschuwd door wie dan ook, en zegt dat hij niet anders kon dan de gevraagde visa te verstrekken, daar ze aan alle formele vereisten voldeden. Zelfs toen al bekend was dat er iets niet in de haak was met de Srilankaanse zakenman, werden op last van de visadienst in Den Haag nog geldige documenten verstrekt aan deze mensensmokkelaar.

Curieus is in elk geval dat het OM al tot vervolging besloten heeft, nog voordat het gerechtelijk vooronderzoek (gvo) is afgerond. In deze zaak moet nog een aantal getuigen gehoord worden, op verzoek van Körners advocaat, mr.R. Fibbe. De zaaksofficier verwacht dat het gvo pas begin volgende maand zal zijn afgerond.

Om (het medeplegen van) mensensmokkel te kunnen bewijzen, moet het OM in Zwolle kunnen aantonen dat Körner financieel wijzer is geworden van zijn contacten met de Srilankaan. Niet voor niets staat in de delictsomschrijving van artikel 197a (wetboek van Strafrecht) het woord 'winstbejag'. Dat zal een hele toer worden.

Daar komt nog bij dat de tweede man op de ambassade destijds, oud-kanselier J. Hendrichs, degene is geweest die fysiek de gewraakte visa heeft verstrekt aan de mensensmokkelaar. Tot dusver beschouwde het OM beide heren als verdachten in dezelfde zaak. Maar terwijl Körner al weet wanneer hij moet voorkomen, heeft Hendrichs nog niets vernomen. Het valt niet goed in te zien dat de kanselier er straks afkomt met een sepootje, terwijl de ambassadeur de hele rekening gepresenteerd krijgt.

Te vrezen valt dat het college van procureurs-generaal in zijn ijver zondebokken te vinden, zijn doel voorbijschiet. Als straks blijkt dat de rechters de handelwijze van Körner niet (kunnen) veroordelen, staan de pg's met lege handen en loopt hun toch al geschonden reputatie andermaal een gevoelige deuk op.