Een visitekaartje tegen de tijdgeest

In Kars Veling heeft de ChristenUnie een verrassende kandidaat-lijsttrekker. Deze ervaren senator maar landelijk vrijwel onbekende politicus, zal vanwege zijn eruditie en scherpte een aanwinst voor het politieke debat zijn.

De voorzitter van de federatie van GPV en RPF, Thijs Van Daalen, presenteerde hem gisteren in Den Haag als een bruggenbouwer. Hij bedoelde daarmee dat Veling in staat wordt geacht de traditionele achterban van beide partijen aan te spreken. Die verwachting lijkt gezien zijn jarenlange ijveren voor samenwerking gewettigd.

Een andere vraag is of de ChristenUnie met Veling ook in staat zal zijn kiezers van buiten de eigen kring aan te trekken en de nieuwe groepering van het etiket 'klein rechts' te ontdoen.

Wil de ChristenUnie een rol van meer dan marginale betekenis in de politiek spelen, dan zal zij groter en opener moeten worden dan de oude partijen, GPV en RPF, die samen vijf kamerzetels bezetten. Enige electorale groei lijkt mogelijk als de groepering erin slaagt zich los te maken van de cultuur waarin het uitdragen van het eigen gelijk prevaleert boven het uitdagen van tegenstanders tot discussie.

Er is dringend behoefte aan een tot iets verplichtende politieke cultuurkritiek tegen de materiële en individualistische tijdgeest die de paarse coalitie belichaamt. Het CDA heeft zich in de afgelopen zeven jaar te aarzelend en te bestuurlijk getoond om die rol voluit op zich te nemen. GroenLinks plooit zich steeds sterker naar de hoofdstroom.

Veling gaf in dit opzicht een hoopvol visitekaartje af met de belofte dat de ChristenUnie zich onder zijn leiding teweer zal stellen tegen de verslonzing van 'publieke belangen en waarden'.

In dat licht is het teleurstellend dat de unie zich niet heeft weten te onttrekken aan de paapse gewoonte in de Nederlandse politiek een lijsttrekker in de diepste beslotenheid aan te wijzen.

Een tweede gemiste kans is dat de eerste vrouw op de kandidatenlijst pas op de zevende, vermoedelijk onverkiesbare plaats staat. Met deze keuzen maakt de ChristenUnie een ouderwetse indruk, die niet zal bijdragen aan de bevrijding uit de klein-rechtse hoek waaraan de hoofdstroom vol respect, maar onverplicht voorbij kan gaan.