muziektheater

21-25 februari in De Brakke Grond in Amsterdam. Daarna toernee tot 12/5.

Dit eerste deel van de trilogie was een gedanste opera waarin de muziek van Rob Hauser, de professionele zangstemmen, vooral van bariton Jimi Ray Malary als Amins minister Kyemba, de twee dansers en Matthews' uitgebalanceerde mengeling van tragedie en relativerende humor een beklemmend geheel vormden: alles viel op zijn plaats.

In 'Cambodia, Mon Amour' is dat jammer genoeg allemaal niet gelukt. Hoe sympathiek de bedoelingen ook zijn, geen enkel onderdeel van de voorstelling bereikt de intensiteit van het eerste deel. De muzikale vorm is nu meer een geluidsdecor voor een korte reeks van schetsen. Hauser heeft zich vooral laten inspireren door de muziek van het vroegere Indochina, gelardeerd met chansonachtige muziek van de oude kolonisator Frankrijk. Op de meest dramatische momenten schept de muziek een sfeer van folklore en nostalgie die mij totaal verkeerd gekozen leek, hoe mooi Hausers muziek ook nu vaak weer klonk - maar alleen mooi is niet genoeg.

De belangrijkste schets die Matthews maakte, is een dans voor drie Khmer-soldaten, die telkens in de voorstelling terugkeert. De gewelddadigheid van Pots regime, de blinde gehoorzaamheid aan een onmenselijk ideaal en de vernietiging van het individu worden daarin nadrukkelijk en weinig de verbeelding op hol brengend uitgedrukt door Anat Geiger, Peter Kho Sien Kie en Martin Schwab. Tegenover hen staat Eva van Heijningen als de journaliste Elizabeth Becker, die in 1973 Pol Pot voor de Washington Post mocht interviewen.

Haar bezoek aan het land dat ze zo goed kent en lief heeft, vormt de dramatische rode draad in de voorstelling, en die dramaturgische lijn klopt volgens mij niet: waar je in 'Idi Amin Dada' de verschrikking van binnenuit, via minister Kyemba, beleefde, blijf je hier op grote afstand getuige van de waanzin.

Daarbij komt dat Matthews, zoals altijd, sterk relativerende elementen in zijn voorstelling brengt. Maar hier wordt dat onmacht, vooral in de absurde tv-show waarin Anat Geiger laat zien hoe je een oog uitlepelt. De scène is een herhaling van de opening 'Do it - save your baby', waarin die gruwelijke gebeurtenis speelt tussen een Cambodjaanse moeder en twee soldaten. De grap van de herhaling is te ziek om echt iets duidelijk te maken. Ook de reclamebabbel blijft in de grappigheid ervan steken.

Mike van de Lagemaat maakte een kaal decor van vier tafeltjes met elk twee stoelen, waaraan de verhoren plaatsvinden. Sinister zijn de zinken emmers bij elk tafeltje, want in zo'n emmer ploften de ogen van de moeder. Op het podium daarachter staan twee Empire-stoeltjes uit de koloniale tijd; daar zal Pol Pot aan het eind nog even verschijnen voor zijn interview. Dat de journaliste dan verschijnt in een outfit van bamboeblad dat spaarzaam het blote lijf bedekt, kon ik niet meer plaatsen. Ik was, misschien ook door de hoge verwachtingen waarmee ik was komen kijken, teveel op het verkeerde been gezet.