Mijnheer Smit

Kortgeleden heb ik een aantal boeken weggedaan. Ieder mens heeft zo zijn zwakke momenten. Niet meteen 'cultuurbarbaar' roepen, want er zaten dubbele exemplaren bij en bovendien stond de jaarlijkse rommelmarkt van de gereformeerde kerk voor de deur.

Nu kleven aan boeken vaak dierbare herinneringen en daarom bleef een beperkt aantal titels toch weer staan waar ze stonden. Eén ervan was een leesboekje dat ik in de derde klas van de middelbare school voor het eerst onder ogen moet hebben gekregen. Ik zie me weer zitten, middelste rij, tweede bank van achteren, woensdagmiddag het achtste uur: Duits van mijnheer Smit. Of het aan het vergevorderde uur lag of aan de gedachten die het meisje golden dat ik toen beminde - ik weet het niet, maar de inhoud van het boek drong nauwelijks tot mij door. Mijn bankgenoot Cor D. probeerde herhaaldelijk me in de werkelijkheid terug te halen ('Pas op! Hij kijkt!'), maar het boek was aan mij niet besteed.

Inmiddels gepensioneerd schonk mijnheer Smit, overigens ook nog een tijdlang collega, mij onlangs enkele boeken-van-vroeger. En dus las ik opnieuw - ofschoon, goed beschouwd, eigenlijk voor het eerst - 'Konferenz der Tiere' van Erich Küstner (1899-1974). Als ik naga wat er de laatste decennia aan topconferenties en bilateraal overleg van mensen gestrand en mislukt is, moet ik haast wel aannemen dat de groten der aarde destijds op school, net als ik, bij de behandeling van dat boek niet hebben opgelet.