Florerend zitvolleybal als erfenis van oorlog

ENSCHEDE - Iran beschikt over het beste zitvolleybalteam van de wereld. Het wrange gevolg van acht jaar oorlog.

Tussen 1980 en 1988 waren Iran en Irak gewikkeld in een allesvernietigende strijd. Het dodental aan Iraanse zijde beliep grof geschat een miljoen mensen terwijl zo'n honderdduizend slachtoffers een blijvende handicap aan de bittere strijd overhielden. Het klinkt wrang, maar voor de gehandicaptensport betekende de 'heilige oorlog' een forse injectie.

Zo is het Iraanse zitvolleybalteam uitgegroeid tot de onbetwiste nummer één van de wereld. Het Arabische land veroverde in die tak van gehandicaptensport al vijf wereldtitels en twee gouden medailles op de Paralympics. Maar niet alleen het zitvolleybal floreert. Iran beschikt ook over een ijzersterk rolstoelbasketbalteam en heeft meer kampioenen in het gewichtheffen, atletiek en schieten voor atleten met een handicap.

Habib Banari is manager van het Iraanse team en voorzitter van de Iraanse zitvolleybalbond. Volgens hem is de gehandicapten-sport in zijn vaderland gegroeid uit dankbaarheid jegens de oorlogs-slachtoffers. “Die mensen hebben gestreden voor Allah en Iran. De regering vond dat de strijders die een handicap overhielden zo goed mogelijk moesten worden opgevangen. En sport is maatschappelijk zeer belangrijk in Iran”.

De beste zitvolleyballers van de wereld maken deze week een toernee door Nederland. Oorspronkelijk was het de bedoeling dat de Iraniërs alleen mee zouden doen aan een toernooi in Deventer, maar op verzoek van het Nederlandse team werden daar drie vriendschappelijke wedstrijden aan vastgekoppeld in Enschede, Sneek en Gouda. Het verzoek van de Nederlanders is begrijpelijk. Beide landen maken al jarenlang de dienst uit en voor Nederland was dit een uitgelezen mogelijkheid om te kijken of de kloof met Iran is verkleind. Dat bleek gisteravond daadwerkelijk het geval te zijn. Het team van bondscoach Henny Boevink won de eerste oefenwedstrijd na een spannend scoreverloop met 3-2. De setstanden waren 13-15, 6-15, 15-5, 15-9 en 15-13.

Zitvolleybal is in Iran een vrij populaire sport en dat heeft alles te maken met de oorlog tegen Irak. Slachtoffers van die bloedige twist worden nog altijd geëerd als helden en aangezien enkele spelers van het zitvolleybalteam hun handicap 'danken' aan de oorlog is de steun van het volk onvoorwaardelijk. Vorig jaar april nam het Nederlandse team deel aan een toernooi in Teheran en de meeste wedstrijden waren live te zien op televisie, terwijl duizenden mensen de wedstrijden op de tribunes volgden.

Dat Nederland vaak het onderspit delft tegen Iran is begrijpelijk. Voor belangrijke toernooien wordt uit zo'n dertigtal topspelers een uitgekiende selectie gemaakt. Een maandenlang trainingskamp met dagelijkse intensieve oefensessies is de laatste halte voor nieuw succes. Maar niet alleen het nationale team traint intensief. Ook de zestig clubteams gaan gemiddeld zo'n drie keer per week de zaal in.

De Nederlandse bondscoach Hennie Boevink mag al tevreden als hij zijn spelers één keer in de week bij elkaar krijgt. Iran heeft vooral op technisch gebied een voorsprong ontwikkeld. Boevink: “In moeilijke situaties is hun balcontrole nog soms fabuleus. Individueel zijn ze geroutineerder en meer ontwikkeld. Het enige punt waarop wij ze eventueel kunnen verslaan is beleving en inzet. Daar schort het bij Iran nog wel eens aan.” Volgens teambegeleider Banari is het geheim achter de Iraanse successen simpel te verklaren. “Het onvoorwaardelijke geloof in Allah is doorslaggevend.”

Toch kreeg ook het Nederlandse team onlangs een stevig hart onder de riem gestoken. Het NOCNSF verleende het nationale zitvolleybalteam de A-status. Dat is niet alleen op papier een opsteker want per speler wordt nu 10 500 gulden bijgeschreven. In totaal toch zo'n 126 000 gulden ter voorbereiding op de Paralympics in Atlanta volgend jaar. Boevink: “Het geld gaat niet alleen op aan oefensessies. We kunnen de spelers nu bijvoorbeeld een kleine vergoeding geven voor de loonderving die ze moeten maken om te trainen.”