EU gaat Apeldoornse energie besparen

Van een onzer verslaggevers APELDOORN - Een voorbeeld? Wethouder C. A. P. Bolhuis van Apeldoorn hoeft niet lang na te denken. “Neem nou die winkels met een heteluchtkachel boven de ingang. Die moet, ondanks het ontbreken van een deur, de kou buiten houden. De klanten kunnen dan mooi ongehinderd in en uitlopen, maar het vraagt wel enorm veel energie, die voor een groot deel verloren gaat.”

Apeldoorn krijgt, deels op kosten van de Europese Unie, een nieuw Energie-agentschap en de CDA-wethouder noemt de verspilling in de winkelingang als een praktijkvoorbeeld van een project dat zou kunnen worden aangepakt.

“De winkelier heeft, zeker nu hij ook nog op zondagen moet werken, zelf geen tijd om zich met zulke zaken bezig te houden. Het agentschap zou hem kunnen helpen er iets aan te doen. Door op zoek te gaan naar de techniek en naar regelingen om subsidie te krijgen.”

Europa wil de uitstoot van het broeikasgas CO2, waardoor het op lange termijn op aarde wel eens wat te warm zou kunnen worden, in vijf jaar met zes procent reduceren. En voor daarna presenteerde minister van milieu De Boer als voorzitter van haar Europese collega's onlangs nog verder gaande doelen. Lokale energie-agentschappen (die overigens los staan van het bijna gelijknamige Internationale energie-agentschap, een samenwerkingsverband van 23 landen) vormen voor de EU een middel om ook op stedelijk niveau iets te ondernemen. De Europese Commissie heeft daarvoor het programma SAVE II (wat staat voor 'Specifieke actie voor energie-efficiency') in het leven geroepen.

Bolhuis: “Het gaat om de tweede fase in het terugdringen van energieverbruik. De eerste fase was die van de zonneboilers, zonnegeisers en zonnepanelen op het dak.”

Op dat gebied heeft Apeldoorn zijn sporen trouwens ook al verdiend. De gemeente werd vorig jaar uitgeroepen tot 'zonneboilerstad.' Dat soort maatregelen is inmiddels al aardig ingeburgerd en de invoering ervan in volle gang. Het Energie-agentschap is bedoeld om, in het verlengde daarvan, wat grotere projecten aan te pakken.

In hoeverre dat bij de reductie van het broeikasgas zoden aan de dijk zet, is overigens niet direct meetbaar. Elk project wordt op zijn eigen merites bekeken, onder het motto dat alle kleine beetjes helpen.

Het programma richt zich vooral op het midden- en kleinbedrijf en grote organisaties, maar toch ook op de particulier. “Als een burger aanklopt met een idee voor bijvoorbeeld een alternatief watersysteem om regenwater op te vangen, dan zal hij zeker gehoor vinden. De taak van het agentschap is dan om te proberen dat idee zo te ontwikkelen dat het op grotere schaal toepasbaar is.”

In heel Europa, van Griekenland tot Finland, zijn enkele tientallen steden geselecteerd om mee te doen. De Europese Commissie hoopt dat successen zo opvallen dat andere gemeenten die overnemen. Naarmate toepassing op grotere schaal plaats heeft, is ook het effect op het terugdringen van CO2 groter. Om de werking zo groot mogelijk te maken, gaan de betrokken Europese steden hun ervaringen ook onderling uitwisselen. Zo heeft Apeldoorn een intensieve samenwerking met het Duitse Heidelberg. Daarnaast congresseren alle betrokken steden bij tijd en wijle samen.

De lokale vestigingen van agentschappen zijn weliswaar gast van de gemeenten, maar ze opereren daar los van. “Er komt hier, vanaf medio april, een bureau met een zestal deskundigen. Die gaan geheel onafhankelijk aan de slag. Het bureau staat open voor ondernemers en burgers, maar zal die ook zelf kunnen benaderen met ideeën. Adviezen worden kosteloos gegeven. De uitvoering van de projecten komt in principe wel voor rekening van ondernemer of burger zelf, maar het bureau onderzoekt of bijdragen mogelijk zijn uit bestaande subsidie-potjes. Het agentschap is tevens bemiddelaar tussen bedrijfsleven en burgerij enerzijds en organisaties als Novem en TNO aan de andere kant. Ook 'gedragsbeïnvloeding' - het aansporen tot zuinigheid met energie - hoort tot de taken.

Europa besteedt enkele tonnen per agentschap. Apeldoorn krijgt drie jaar lang 300 000 gulden. Afhankelijk van het succes wordt er in de volgende eeuw al dan niet mee doorgegaan. “Drie ton is niet voldoende en daarom moeten wij er ook nog bijna een half miljoen in steken”, vertelt Bolhuis. “Maar dat hebben we graag voor over. Apeldoorn is ook de eerste grote gemeente die is overgeschakeld op 'groenstroom', die wordt betrokken uit alternatieve bronnen als waterkracht en wind. Dat kost de gemeente jaarlijks een ton extra.”