VSN-directeur Nyqvist moet snel weg van commissarissen

Van een onzer verslaggeefsters UTRECHT - Op alle fronten is mr. C. J. Nyqvist, president van de raad van bestuur van streekvervoer-gigant Verenigd Streekvervoer Nederland (VSN) niet de juiste man op de juiste plaats. Daarom moet hij zo snel mogelijk weg.

Dit vernietigende oordeel velt de raad van commissarissen over de VSN-topman. Tegen Nyqvist is inmiddels een ontslagprocedure in werking gezet, omdat hij weigert zelf te vertrekken.

De beslissing van de raad van commissarissen komt niet helemaal onverwacht. Vorige maand werd al een signaal afgegeven dat de positie van Nyqvist op de tocht stond en dat hij niet meer het vertrouwen had van de commissarissen. Toen werd commissaris A. Joosen toegevoegd aan het dagelijks bestuur met de opdracht de operatie Transformer, die VSN meer klantgericht moet maken, in goede banen te leiden.

In de adviesaanvraag aan de centrale ondernemingsraad over het ontslag komt president-commissaris prof. A. Walravens met een lijst klachten over Nyqvist. Zo wordt hij niet in staat geacht vorm te geven aan de komende commercialisering van het streekvervoer. De VSN-groep heeft behoefte aan professioneel management, maar Nyqvist wordt noch als voorzitter van de raad van bestuur, noch als boegbeeld van het concern als de juiste man op de juiste plaats gezien. Dit gevoelen baseert de raad van commissarissen op een negatieve beoordeling van zijn persoonlijke vaardigheden, managementcapaciteiten en stijl van optreden. De raad verwijt hem dat de raad van bestuur op gezette tijden als team gebrekkig heeft gefunctioneerd.

In de adviesaanvraag meldt Walravens verder dat in de relatie met de centrale overheid zoveel spanning is ontstaan, dat Nyqvist in zijn positie onnodig en onacceptabel kwetsbaar is geworden. Dat werkt zo nadelig uit op het hele concern, dat hij zo snel mogelijk dient op te stappen. Walravens benadrukt dat Nyqvist ook in het verleden op allerlei punten ernstig tekort is geschoten. Hij noemt daarbij de strategie-ontwikkeling en het acquisitiebeleid.

Opdracht

Chris Nyqvist (52), die gisteren gewoon achter zijn bureau zat, wil pas commentaar geven zodra hij 'formeel bericht heeft gekregen van de commissarissen'. Ook de commissarissen geven volgens woordvoerder C. Sleddering geen nadere toelichting. De centrale ondernemingsraad zal donderdag adviseren over de ontslagprocedure. Volgens secretaris P. van Vliet kan er veel over de persoon van Nyqvist worden gezegd, maar niet dat hij niet berekend was voor de opdracht waarmee hij zes jaar geleden aan de slag ging. De ex Haagse VVD-wethouder Nyqvist kreeg in 1990 van de overheid (de enige aandeelhouder) de taak de 14 eigengereide streekvervoerbedrijven te bundelen tot één organisatie, de VSN-groep, met als doel de oplopende verliezen terug te dringen. Dat is gelukt, constateert de ondernemingsraad.

De VSN-Groep verzorgt met 5 500 bussen en 17 000 personeelsleden vrijwel al het streekvervoer in Nederland. Onder leiding van Nyqvist is de kostendekkingsgraad van het streekvervoer opgekrikt van 38 naar 43 procent. Het streven is op 50 procent uit te komen. Ook de vakbonden zijn verbaasd dat de commissarissen onder meer als argument voor het vertrek van Nyqvist aanvoeren dat hij als manager tekort schiet. D. Ketting van de vervoersbond FNV: “Naar mijn smaak heeft hij gedaan wat van hem werd gevraagd, namelijk één concern met een goed financieel resultaat bouwen.”

Een oud-lid van de ondernemingsraad veronderstelt dat Nyqvist moet verdwijnen, omdat hij wordt gezien als een obstakel voor de koers die minister Jorritsma heeft uitgestippeld voor het openbaar vervoer. Zij wil de weg vrijmaken voor concurrentie op beperkte schaal in het stad- en streekvervoer, wat zou kunnen leiden tot meer zelfstandigheid van de VSN-dochters en zelfs opsplitsing van de VSN-groep. Dat Nyqvist deze ommezwaai in het beleid niet kon en wilde meemaken, bleek vorig jaar toen hij directeur Testa van VSN-dochterbedrijf NZH ontsloeg. “De kwaliteit van NZH-directeur Testa stond buiten kijf. Maar hij moest weg omdat hij een zelfstandiger koers wilde varen”, zegt Nyqvist in een woensdag gepubliceerd interview met het vaktijdschrift OV-magazine. Hij voegt eraan toe: “Dat is precies wat de Kamer zou willen: meer zelfstandigheid voor de dochters. Als de Kamer wil dat onze bedrijven in hoge mate zelfstandig opereren, dan kan ik zeggen: dat gebeurt. Maar het punt is wèl, we zijn met z'n allen lid van een groep en de meerwaarde daarvan is ook duidelijk. Dat wij-gevoel gaat in de visie van de raad van commissarissen en de raad van bestuur boven een eventueel warm wij-gevoel bij een dochter. (...) VSN-dochters moeten ook onderling kunnen concurreren, vindt de Kamer. Normaal gesproken doe je dat niet binnen een concern. Maar als dat nou de hoogste wens is van de Kamer kan het altijd. Alleen, je moet er geen hooggespannen verwachtingen van hebben. ”

Of dat gebrek aan enthousiasme over een eventuele opsplitsing van de VSN-groep Nyqvist de kop heeft gekost, blijft vooralsnog gissen. Secretaris P. van Vliet van de COR wil niet vooruit lopen op de behandeling van de ontslagaanvraag. “Een groot pluspunt van Nyqvist is dat hij zich er altijd voor heeft ingezet dat VSN één bedrijf blijft. Ik vrees dat met het vertrek van Nyqvist VSN gemakkelijker in stukken kan worden verdeeld.”