Boris Jeltsin om hulp gevraagd in crisis

Van onze buitenlandredactie AMSTERDAM - Bang voor een escalatie van het conflict in Bosnië hebben de Britse premier John Major en de Duitse bondskanselier Helmut Kohl er gisteren bij de Russische president Boris Jeltsin op aangedrongen zijn invloed aan te wenden om de Bosnische Serviërs weer in het gareel te krijgen.

Kohl en Major zeiden, na afloop van een vergadering in Bonn, telefonisch met de Russische leider te hebben gesproken. Die had eerder op de dag laten weten tegen Navo-acties in Bosnië te zijn. Maar hij voegde daaraan toe dat Rusland de Bosnische Serviërs had gewaarschuwd dat zij luchtaanvallen konden verwachten als zij hun militaire acties niet zouden stoppen. “Dat hebben ze niet gedaan en dus gebeurde het.” Donderdag, na de eerste luchtaanval, werd een verklaring afgegeven door het Russische ministerie van buitenlandse zaken waarin de aanval werd veroordeeld. “Men kan geen rechtvaardigde oplossing voor het Bosnische conflict zoeken door de stellingen van slechts één van de partijen te bombarderen”, aldus de verklaring, “beide partijen hebben aanleiding gegeven om geweld tegen hen te gebruiken onder de resoluties van de VN-Veiligheidsraad. Het is belangrijk niet de indruk te wekken dubbele maatstaven te hanteren”.

Die reactie weerspiegelt de houding die Rusland steeds in het conflict heeft aangenomen. Moskou bestrijdt het idee dat alleen de Serviërs schuldig zijn aan de oorlog. Het wil bovendien de rol van de Navo zo klein mogelijk houden, omdat het daarin niet vertegenwoordigd is.

Het lijkt er echter op dat de Russen hun geduld met de Serviërs aan het verliezen zijn. Het Russische persbureau Interfax citeerde gisteren in ieder geval een bron bij buitenlandse zaken die zei dat de VN noch de Navo iets te verwijten valt, omdat ze alle procedures zoals die in de diverse resoluties zijn vastgelegd exact hebben gevolgd. “De Bosnische Serviërs gedragen zich al lang extreem irrationeel.”

Hij voegde daaraan toe dat de Bosnische Serviërs het plan hadden moeten aanvaarden dat de Contactgroep (VS, Rusland, Frankrijk, Groot-Brittannië, Duitsland) vorig jaar voor Bosnië op tafel heeft gelegd en dat min of meer voorziet in een tweedeling van de republiek. “Door het plan van de Contactgroep niet te aanvaarden hebben ze de mogelijkheid verworpen op fatsoenlijke wijze uit het Bosnische bloedbad te komen.”