Wens Kamer naar onafhankelijke evaluatie varkenspest niet gehonoreerd

Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Minister Van Aartsen van landbouw komt de Tweede Kamer niet tegemoet in haar wens dat een onafhankelijk bureau de aanpak van de varkenspest moet evalueren. Van Aartsen zei gisteren in de Tweede Kamer dat de gedeeltelijk ambtelijke studie volgens de regels van de Rekenkamer is gedaan.

Vorige week viel vrijwel de hele Kamer over de manier waarop de minister heeft laten onderzoeken hoe de varkenspest in het begin, tot half april vorig jaar, is aangepakt. Hij zei toen dat een extern bureau de bouwstenen aan had gedragen, maar dat ook ambtenaren er sterk bij betrokken waren.

De Kamer vond dit geen onafhankelijke manier van onderzoeken. Het CDA vergeleek het met een slager die zijn eigen vlees keurt.

Van Aartsen benadrukte gisteren dat de ambtenaren die bij de evaluatie waren betrokken, niet dezelfde waren als diegenen die zich hebben bemoeid met de bestrijding van de varkenspest. Daarmee was het onafhankelijke karakter volgens hem gewaarborgd.

Hij wees er bovendien op dat hij een extern bureau had ingeschakeld, terwijl dat volgens de regels bij een evaluatie niet hoeft.

De minister zei vorige week ook, dat ambtenaren het rapport niet hebben geschreven. Gisteren vertelde hij echter dat zijn departement wel de rapportage heeft gedaan. Desgevraagd liet hij weten dat hij vorige week had bedoeld dat het rapport niet is geschreven door ambtenaren die betrokken waren bij de bestrijding van de varkenspest. Die toevoeging had hij, zei hij, onder tijdsdruk niet gemaakt.

Alleen CDA en GroenLinks namen gisteren geen genoegen met de uitleg van de minister. Zij bleven aandringen op een extern onderzoek naar de periode na half april. PvdA en VVD, die vorige week zeer kritisch waren, gingen niet op het onderwerp in. Maar PvdA'woordvoerder Huys zei na afloop van het overleg wel dat hij de minister over dit punt nog schriftelijk aan de tand zal voelen.

Net zo

Hoewel Van Aartsen herhaalde dat de overheid in de beginfase fouten heeft gemaakt, stelde hij ook dat hij de zaak met de wetenschap van toen, op dezelfde manier zou aanpakken. Hij zei dat het ministerie als het ware klaar is voor een nieuwe epidemie.

Het CDA betwijfelde dat, want volgens woordvoerster Van Ardenne gaat er na de recente uitbraak in Ravenstein weer 'van alles' mis.

Het CDA toonde zich het meest kritisch over de manier waarop de epidemie is aangepakt. Zij verweet de minister en de andere partijen de schuld in de schoenen te schuiven van 'de paar varkenshouders' die zich in de beginfase niet aan de regels hebben gehouden.

Volgens de minister schetste Van Ardenne het beeld dat het departement absoluut niet op de pest was voorbereid. Dat klopt volgens hem niet: het ministerie had alleen geen rekening gehouden met een epidemie van zo'n grote omvang.

Draconisch

De kritiek van het CDA zat ook de andere partijen niet lekker. VVD'er Blauw vroeg Van Ardenne de bijdragen van de vroegere CDA-woordvoerder, Van der Linden, nog eens terug te lezen. Die heeft, zei Blauw, bij elke maatregel alleen gesneerd dat die wel heel draconisch was.

Naar aanleiding van de varkenspest-epidemie is Van Aartsen in Europa 'als een terriër' aan het pleiten voor het toestaan van vaccinatie. Hij heeft het er persoonlijk verschrikkelijk moeilijk mee dat negen miljoen varkens zijn doodgegaan. Vaccinatie, wat niet mag omdat de export dan in gevaar komt, zou dat deels hebben kunnen voorkomen.

Ook probeert Van Aartsen Europa ertoe te bewegen dat reeds mag worden ingegrepen als alleen pest wordt vermoed. Nu moet de ziekte zijn vastgesteld voordat de overheid bij voorbeeld een vervoersverbod kan opleggen.