In Seedorf worden ze doodziek van hun slechte naam

SEEDORF - Als het gesprek tijdens een verjaarsfeestje op het werk uitkomt, vermijden veel landmachtmilitairen angstvallig de naam van de legerplaats waar ze werken. “Bij de landmacht, in Duitsland, werk ik.” Uiteindelijk kunnen ze er niet omheen dat de plaats Seedorf is.

De reactie is even voorspelbaar als ergerlijk. “Oh, die coffeeshop. Kun je de volgende keer een partijtje drugs voor me meenemen?” Grappig bedoeld wellicht, maar voor de militairen is de avond goed bedorven. Keer op keer moeten ze vaststellen dat de legerplaats Seedorf voor de goegemeente in Nederland nog steeds in één adem wordt genoemd met druggebruik en -handel op grote schaal. Ze worden er zo langzamerhand doodziek van. Alsof de in Seedorf gelegerde brigade (2350 militairen en 200 burgerambtenaren) geen forse bijdrage levert aan de internationale uitzendingen, er ter plaatse geen fijnvertakt verenigingsleven is, en de 1600 beroepsmilitairen bepaalde tijd (bbt'ers) geen betere vrijetijdsbesteding hebben.

Voor een habbekrats kun je in Seedorf leren parachute springen, zweefvliegen of duiken. Zeventig procent van de bbt'ers volgt in de avonduren een studie bij het educatief centrum. Het negatieve imago van de legerplaats is echter hardnekkig. En dat, zo wordt van hoog tot laag benadrukt, terwijl er zeker niet meer aan de hand is dan op een gemiddelde Nederlandse kazerne; misschien zelfs minder.

De grote - publicitaire - aandacht heeft geleid tot een diepgaand onderzoek, reeds negentien ontslagen en vooral volstrekte duidelijkheid dat drugs en krijgsmacht niet samen gaan. Wie nu nog een joint opsteekt of een lijntje cocaïne snuift, vraagt zelf om een waarschuwing of ontslag. De schrik zit er bij collega's en kaderleden goed in: het niet melden van drugshandel en -gebruik is strafbaar en maakt je dus medeplichtig.

De teugels zijn stevig aangetrokken. Maar omdat Seedorf nu eenmaal de naam heeft en een Nederlandse militaire eenheid die in het buitenland is gelegerd in een glazen huisje zit, lijkt er geen kruid tegen de beeldvorming gewassen.

Pas deze week deed de Koninklijke landmacht de poort van de legerplaats open voor journalisten om enig tegenwicht te bieden aan alle wilde verhalen en geruchten. Ironisch genoeg zorgden binnen een uur de brigadecommandant en het hoofd legervoorlichting al voor nieuws, door te melden dat de landmacht dit jaar 29 militairen heeft ontslagen wegens drugsgebruik en -handel, van wie negentien in Seedorf. Hun mededeling was een schoonheidsfoutje in een verder strak geregisseerd programma. Zo kregen de voor 'informele gesprekken' geselecteerde bbt'ers een pagina's lange instructie hoe te antwoorden op vragen van de pers.

Vraag: 'Vindt er seksuele intimidatie in Seedorf plaats'? Antwoord: 'Geen'. Vraag: 'Wat vind je van het drugsgebruik'? Antwoord: 'Daar wordt aan gewerkt'. De 'mediatraining' maakt duidelijk dat de landmacht in Seedorf een enorme kater aan alle negatieve publiciteit heeft overgehouden en er veel aan gelegen is om daar een einde te maken.

Ook zonder voorgekookte antwoorden blijken militairen prima in staat om te vertellen dat ze balen van al dat gezeur over de coffeeshop. “Het ergste is dat mensen je erop aankijken. Zo'n verhaal dat 80 procent hier aan de drugs zou zijn, daar geloof ik helemaal niets van. Dan zou er toch niets meer gebeuren”, zegt Belinda Schutte op de paraclub. Het harde anti-drugsbeleid heeft brede steun, al ligt het verklikken van een naaste collega gevoelig. Zo lang het bij af en toe een joint blijft en het werk er niet onder leidt, “ga ik mijn maten niet naaien”, zegt een artillerist bij een groot glas bier in het Algemeen militair tehuis.

Alcohol is in Seedorf na werktijd onbeperkt en voor weinig geld verkrijgbaar. In de korporaalsmess is het naderen van sluitingstijd het sein om dienbladen vol bier te bestellen. Brigadecommandant Keuning krijgt regelmatig cijfers over de alcoholconsumptie te zien. Als die een opvallend stijgende lijn vertonen, kan dat reden zijn om in te grijpen.

Lange tijd was Duitsland een gewilde plaatsing vanwege, onder meer vanwege de royale buitenlandtoelage en het aantrekkelijke verlofsysteem (drie weken werken, tien dagen vrij, drie weken werken, vier dagen vrij). Door de verandere taak van 41 Lichte brigade en de bezuinigingen op het defensiebudget is de glans goeddeels verdwenen, zeker voor de beroepsmilitairen onbepaalde tijd. Zij zijn moeilijker te bewegen om naar Seedorf te komen, ook al omdat ze vaak in Nederland een koophuis hebben, de kinderen een school naar hun zin en de partner een baan.

Ondanks het verdwijnen van de verlofregeling en de invoering van de vijfdaagse werkweek, gaan de meeste bbt'ers in het weekeinde naar huis, soms vijf tot zes uur rijden. De tijd is eigenlijk te kort om vriend, vriendin en ouders tevreden te stellen. De leeftijd kan een extra complicatie zijn. Jongeren van nog geen twintig jaar en voor het eerst van huis, die gaan - net als hun leeftijdgenoten in de burgermaatschappij - experimenteren met alcohol en drugs. Volgens ervaren onderofficieren is het niet meer dan een kwestie van tijd totdat de landmacht die problemen onder de knie heeft. “De bbt'ers krijgen het nu vanaf de eerste kennismaking te horen dat drugs taboe zijn. We groeien er echt wel overheen.”