Ravage op Amsterdamse Ringweg

Van onze verslaggevers AMSTERDAM - Een afzetrecord voor de Nederlandse Gasunie, files op onverwachte plekken, steeds meer vaarverboden, veerdiensten uit de vaart, de klad in de straathandel, en tientallen aanrijdingen vooral in Twente door de sneeuw: Nederland is in de ban van de kou.

De Nederlandse Gasunie heeft een afzetrecord gevestigd. In het etmaal van donderdagochtend zes uur tot vrijdagochtend zes uur leverde de Gasunie in totaal 530 miljoen kubieke meter aardgas aan binnen- en buitenland. Daarmee werd het oude record van 14 januari 1987 verbeterd. Toen werd er in 24 uur tijd 529 miljoen kubieke meter aardgas geleverd. Een woordvoerder wijt de hoge afzet aan de ijskoude oostenwind. “Die haalt de warmte rond de woonhuizen weg. Normaal blijft er altijd nog een geringe hoeveelheid warmte als een mantel rond de woningen hangen, maar die is nu verdwenen. Vandaar dat de gaskachels flink hoog worden gezet.”

Of gasgebruikers hierdoor flink meer zullen betalen, valt nog niet te zeggen. “Het moet verdomd koud zijn, willen wij daar op jaarbasis iets van terugzien”, stelt woordvoerster M. de Waard van Energie Noord-West, de distributeur voor Noord-Holland. Het bedrag dat de consument per maand betaalt aan energie is gebaseerd op het jaargebruik. Een warme zomer, zoals in het afgelopen jaar, compenseert daardoor de kosten van een koude winter. Pas wanneer de huidige lage temperaturen aanhouden zullen gebruikers daadwerkelijk meer geld kwijt zijn.

Wie de landelijke alarmcentrale voor pech-in-huis draait over een kapotte verwarming, moet deze dagen wel geduld hebben. Volgens de telefoniste “is het gigantisch druk. We krijgen veel meer storingsmeldingen dan normaal.” De monteurs van de bedrijven die bij de alarmcentrale zijn aangesloten, krijgen veel te maken met uitgewaaide waakvlammen die niet meer aan willen. “Vaak een kwestie van een vuiltje.” Achterstallig onderhoud leidt bij dit winterse weer al snel tot problemen met cv-ketels. Volgens de centralist hebben veel mensen zich niet goed voorbereid op de koude winter.

De snijdende oostenwind blaast overal doorheen. Vooral in slecht geïsoleerde woningen gaat het dan vaak mis. “Radiatoren onder een tochtig raam bevriezen al snel. Datzelfde geldt voor leidingen die tegen het dakbeschot liggen”, aldus een woordvoerder van Normservice in Amersfoort. Veel mensen maken volgens hem de fout om bij deze extreme kou 's nachts de thermostaat terug te draaien onder de 15 graden.

- Vervolg op pagina 3

Oren van olifanten lopen kans op bevriezing VERVOLG VAN PAGINA 1

Volgens het Amersfoorts bedrijf “is het veel beter om de thermostaat op 18 graden te zetten en alle deuren in huis een beetje open te laten. Verder moeten de radiatoren in alle vertrekken openstaan. Dat kost natuurlijk meer gas, maar als de hele zaak bevriest, ben je veel duurder uit.”

Hevige sneeuwval leidde gistermiddag in Twente tot negentig botsingen, waarbij zes lichtgewonden vielen. In Hardenberg kwamen twee mensen om het leven bij een ernstig verkeersongeluk. Een vrachtwagencombinatie slipte en botste tegen een fietser en een personenauto. Het stads- en streekvervoer in Twente ondervond eveneens veel hinder van het winterweer. Er waren vertragingen die opliepen tot ruim een half uur.

In de ochtendspits vielen de gevolgen van de koude voor het verkeer mee, mede doordat er minder verkeer was door vorstverlet. Alleen in Limburg hadden auto's aanmerkelijk meer last dan anders. Door gladheid stonden daar kort na negenen nog twee files op ongebruikelijke plaatsen. Ook waren er hier en daar aanrijdingen.

Op de Ringweg A 10 bij Amsterdam kantelde gisterochtend om half zeven een vrachtwagen op het knooppunt Watergraafsmeer, voor de Zeeburgertunnel, in de richting van Amersfoort. De 24-jarige chauffeur werd met verwondingen in een ziekenhuis opgenomen, zijn 26-jarige bijrijder kwam om het leven. Beide inzittenden kwamen uit het Noordhollandse plaatsje Blokker. De weg was een groot deel van de dag geblokkeerd omdat het opruimen van de lading uiterst moeizaam verliep door het barre winterweer.

Vaarverboden

Veel veerdiensten kampen met grote problemen door de ijsgang en laag water door de oostenwind. De sneldienst Terschelling-Harlingen is uit de vaart genomen. De avonddienst Terschelling-Vlieland-Harlingen is opgeschort. Het veer Den Helder-Texel vaart wegens laag water niet tussen 17 00 en 19 00 uur. De boten naar Ameland en Schiermonnikoog varen ook met aangepaste diensttijden. Op veel wateren zijn inmiddels vaarverboden van kracht.

Bloemenveiling Naaldwijk boekte afgelopen week vijfendertig miljoen omzet tegenover veertig miljoen de vorige week. Door minder vraag daalde de bloemenprijs.

Beter vergaat het de kledingwinkels. Bij Peek en Cloppenburg gaan de mutsen, handschoenen en truien als warme broodjes over de toonbank, zegt de Utrechtse bedrijfsleider. De kou is volgens hem geen hindernis voor de klanten. Pas wanneer het gaat sneeuwen, blijven mensen weg.

Het uitgaanscircuit biedt een gemengd beeld. “Wij zijn een warm theater en hebben geen last van de kou,” merkt een woordvoerder van theater Carré half schertsend op. In Carré speelt op het moment de musical 'You're the top', met Willem Nijholt in de hoofrol. De bioscopen 't Hoogt in Utrecht en Alfa in Amsterdam merken weinig van een teruglopende belangstelling. Alleen oudere bezoekers blijven eerder thuis.

Minister Van Aartsen van natuurbeheer is bezorgd dat jagers het winterweer misbruiken om watervogels te schieten.

In de Amsterdamse dierentuin Artis hebben veel dieren vanwege de kou hun binnenverblijf opgezocht. De oren van olifanten en zebra's lopen de kans op bevriezing. De reden dat de apen van de apenrots zijn gehaald is een hele andere: het water rond de rots is bevroren zodat de dieren zouden kunnen ontsnappen.