Cook: Labour zal sociaal Europa steunen

DEN HAAG - Het Nederlands voorzitterschap van de Europese Unie heeft een groot belang bij een verkiezingsoverwinning van de Britse Labour-partij in mei. Volgens de schaduwminister van buitenlandse zaken van Labour, de Schot Robin Cook, zal zijn partij na een eventuele overwinning het streven van Nederland om een werkgelegenheidsparagraaf op te nemen in een in juni af te sluiten verdrag van Amsterdam, krachtig ondersteunen.

“Het is het echter de vraag hoeveel wij kunnen doen”, zei Cook zaterdag in een gesprek na afloop van zijn optreden op het congres in Den Haag van de Nederlandse zusterpartij, de PvdA. “De Conservatieven onder leiding van John Major hebben zo getalmd met het vaststellen van de verkiezingsdatum dat wij wel heel weinig tijd overhouden om voor juni nog een echte bijdrage te leveren voor de opbouw van een sociaal Europa.”

Minister Melkert zaken heeft zich als voorzitter van de raad van ministers van sociale zaken in de Unie ten doel gesteld een werkgelegenheidsparagraaf op te nemen in het verdrag van Amsterdam. Dat verdrag moet een verdere uitwerking geven aan het verdrag van Maastricht van 1991. Volgens zijn visie kan een monetaire eenwording van Europa niet zonder een gemeenschappelijke wergelegenheidspolitiek. De Europese economie zou immers bij een falend werkgelegenheidsbeleid onder druk komen te staan met alle gevolgen voor die ene Europese munt van dien.

Cook zegt die analyse van Melkert voluit te delen. “Als wij er in slagen een werkgelegenheidsparagraaf op te nemen in het verdrag, zal dat onderwerp onderdeel worden van elke beleidsbeslissing die er in Brussel wordt genomen. Dat betekent winst voor Europa en winst voor Groot-Brittannië. Je overschat de effecten van de monetaire unie als lidstaten niet ook bereid zijn het werkgelegenheidsbeleid in een of andere mate via Brussel te coördineren.”

Anders dan de Conservatieven, aldus de man die volgens de opiniepeilingen de nieuwe Britse minister van buitenlandse zaken zal zijn, is Labour er zich van bewust dat het eiland voor zijn economische ontwikkeling sterk afhankelijk is van Europa. “Wij drijven meer handel met Nederland dan met welk ander land buiten de Unie ook. Dat is een belangrijk gegeven dat door Major altijd totaal genegeerd is.”

Het zijn mooie woorden van de toppoliticus van Labour, maar hij wordt meteen voorzichtiger als hem gevraagd wordt concreter te worden. Zou Labour Europese richtlijnen accepteren over een minimumloon of over een maximum aantal arbeidsuren per week? Hij wil er, zich bewust van het precaire van het onderwerp in de Britse politieke verhoudingen en de gevoeligheid van het Britse electoraat zodra Europa ter sprake komt, eigenlijk liever niets over kwijt.

Wel zegt hij iets te voelen voor wat hij noemt Europese herstelfondsen. “Ik kan me voorstellen dat we besluiten fondsen op te richten, waarmee in economisch slechtere tijden werkgelegenheid in sommige of in alle lidstaten gestimuleerd kan worden.”

Labour mag dan wat betreft een gezamenlijk sociaal beleid een stapje verder doen dan de Conservatieven, ook de Britse sociaal-democraten zijn beducht voor al te veel invloed van Brussel op hun eiland. Gevraagd aan te geven of er te praten valt over de overdracht van bevoegdheden, bijvoorbeeld voor het sociale beleid, reageert hij als door een adder gestoken. “Nee, daarvan kan absoluut geen sprake zijn. De landen op het vasteland zullen moeten inzien dat wij als eiland een andere traditie hebben.”

Hij gruwt van de gedacht dat het in Den Haag gevestigde Europol ooit de bevoegdheid zou krijgen op zij eiland rond te neuzen zonder daarbij de Britse politie-autoriteiten nodig te hebben. Grenscontroles opheffen door toe te treden tot het verdrag van Schengen is volgens hem onbespreekbaar in Groot-Brittannië. En, om een ander voorbeeld te noemen, de Britse immigratiepolitiek zal nooit aan de andere landen van Europa worden aangepast. “Door onze relatie met de Gemenebestlanden zitten wij in een gans andere positie dan de andere lidstaten.” Men zal daar begrip voor moeten hebben.”

Vooralsnog lijkt de stap die Labour in de richting van Brussel wil doen daarom niet veel meer in te houden dan het erkennen van het economische belang dat Groot-Brittannië bij Europa heeft. Daar ziet Cook een met andere landen gedeeld belang, op andere terreinen is hij vlugger de verschillen aan te wijzen en te benadrukken.

En ook op dat economische en sociale terrein moet de Nederlandse PvdA-Europarlementariër Wim van Velzen het allemaal eerst nog zien. Hij zegt de laatste tijd in Straatsburg nou niet gemerkt te hebben dat Labour zoveel haast wil maken. Deels verklaart ook hij dat uit het feit dat Europa nu eenmaal een precair verkiezingsonderwerp is in Engeland, maar ook als Labour uiteindelijk een regering vormt zal hij zijn houding van eerst zien en dan geloven niet wijzigen.

“Tuurlijk hoop ik dat zij de verkiezingen zullen winnen, maar wat Cook zegt herken ik niet terug in de opstelling van zijn partijgenoten in het Europees parlement.”