Milieugroepen redden het niet bij Amsterdams referendum

AMSTERDAM - De gemeente Amsterdam mag een nieuwe woonwijk gaan bouwen in het IJmeer. De tegenstanders haalden gisteren bij een correctief referendum de kiesdrempel niet. Ruim 130 000 Amsterdamse kiezers stemden tegen. Er waren 155 000 tegenstemmen nodig. Ruim 93 000 mensen stemden voor stadsuitbreiding in het water. De opkomst was bevredigend: veertig procent, hoger nog dan bij het referendum over de stadsprovincie.

De Amsterdamse politici waren ingenomen met de uitslag. Wethouder Duco Stadig van volkshuisvesting toonde zich 'hartstikke blij'. “Ik heb altijd gezegd: Amsterdam heeft een probleem en dat is woningnood. Ik kan nu aan de bak, ik kan er wat aan doen.” Hij beloofde dat hij het hoge aantal tegenstemmers “als signaal serieus zal nemen”. De afspraken die Amsterdam twee maanden geleden maakte met de provincie Noord-Holland en het bestuur van de vereniging Natuurmonumenten over natuurcompensatie en natuurontwikkeling zullen onverkort worden uitgevoerd, zei hij. De verenigingsraad van de natuurorganisatie vond de overeenkomst destijds onvoldoende. Met de 'afsprakenlijst' is een bedrag van 62 miljoen voor de natuur gemoeid.

PvdA-fractievoorzitter E. van der Laan was eveneens 'zeer tevreden'. Hij prees zich vooral gelukkig met de grote opkomst van de voorstanders van de wijk, “zonder dat dat noodzakelijk was”. D66-voorman B. Robbers vond dat ervan getuigen dat de kiezers een serieuze afweging hebben gemaakt en niet op emotie hebben gestemd. Fractieleider F. Houterman (VVD) noemde de uitslag 'evenwichtig'. En F. Köhler (GroenLinks) was “blij, omdat IJburg zowel voor het milieu als voor de woningzoekenden de beste oplossing is”.

Voorzitter P. Winsemius van Natuurmonumenten - die met “spijt” kennis nam van de einduitslag - reageerde sceptisch op de belofte van wethouder Stadig om de komende weken nog eens serieus naar de milieugevolgen te kijken. Hij wees op de schade die er onder dit kabinet al aan de natuur in Nederland is berokkend. “De bewijslast ligt wat dat betreft bij de gemeente.” De gemeente en Natuurmonumenten gaan in elk geval snel met elkaar om de tafel zitten.

De vier grootste partijen in de Amsterdamse gemeenteraad willen na alle commotie over IJburg het instrument referendum kritisch evalueren. GroenLinks en de VVD voelen wel voor een referendum waarbij de kiezers moeten kiezen uit meerdere oplossingen. D66 waarschuwt dat multiple choice kan eindigen in een patstelling. De PvdA erkent dat het instrument nog verre van volmaakt is.

Naar aanleiding van het IJburg-referendum heeft VVD-leider Bolkestein de coalitiepartners PvdA en D66 opgeroepen alsnog af te zien van de invoering van een landelijk, correctief referendum. Hoewel de liberalen zich in het regeerakkoord bij deze wens van D66 hebben neergelegd, toont de ervaring met IJburg volgens Bolkestein eens te meer aan dat een referendum ongewenst is. “In deze kwestie in een moeilijke beslissing versimpeld tot een keuze tussen eendjes of woningen.” D66-fractievoorzitter Wolffensperger reageerde afwijzend op de oproep van Bolkestein.

- Meer nieuws op pagina 3