'Taizé' lokt duizenden naar Wenen

WENEN - “Waar komen die opeens vandaan?” vraagt een oudere heer aan zijn echtgenote, wanneer honderden jongeren de metro bestormen. Hoewel zij de meest uiteenlopende talen spreken, vertoont hun uitdossing een verrassende uniformiteit: spijkerbroek, jack, rugzak en de onvermijdelijke stadsplattegrond. Eigenlijk valt het ook niet te overzien wat de reden van hun aanwezigheid is. Overal in de stad zijn knalgele richtingwijzers met het opschrift 'Taizé' aangebracht.

De afgelopen week vond in Wenen de 20ste Europese bijeenkomst van de Taizé-beweging plaats. 57 jaar is het nu al geleden dat frére Roger in het Franse plaatsje Taizé een oecumenische kloostergemeenschap oprichtte. In de loop der tijd groeide Taizé uit tot een ontmoetingsplaats voor christelijke jongeren uit de hele wereld. Elk jaar rond de jaarwisseling vindt bovendien op wisselende plaatsen een Europese bijeenkomst plaats.

Met meer dan 85.000 deelnemers brak de bijeenkomst in Wenen alle records. Meer dan de helft hiervan kwam uit Oost-Europa. “Bij ons hebben de jongeren over het algemeen niet genoeg geld om zich een reis naar Frankrijk te kunnen permitteren. Wenen is een stuk makkelijker te bereiken,” vertelt de 17-jarige Beata uit Krakow. Met 25.000 man vormden de Polen het grootste contingent. Een nieuwigheid was dat ook de orthodoxe landen sterk vertegenwoordigd waren.

Om het geheel toch nog een beetje menselijke dimensies te geven, zijn de activiteiten over de hele stad verspreid. Ook de eerbiedwaardige Stefansdom is bij het programma betrokken. “Wij vieren dit jaar ons 850-jarig jubileum, maar het mooiste geschenk is jullie aanwezigheid,” vertelt de dompastoor in zijn welkomstwoord. “Jullie geven mij het gevoel dat de kerk zich vernieuwt en voortleeft.” Nadat de Taizé-jongeren in verschillende talen gezongen en gebeden hebben, verdelen zij zich in kleine groepjes.

Terwijl sommigen charitatieve instellingen bezoeken om het geloof in praktijk te beleven, discussiëren anderen over het thema van de dag: 'Luisteren is belangrijker dan overtuigen.' Ondanks de ijzige kou in de onverwarmde parochieruimte en de diverse taalbarrières is groepje nummer 16 weldra in verhitte discussie verwikkeld over het belang van vergevingsgezindheid. Na problemen met ouders en vrienden komt natuurlijk ook de politiek ter sprake.

“Het is gemakkelijk om op theoretische wijze over vergeving te praten, maar als je meegemaakt hebt dat je eigen familie vermoord is, is de praktijk een stuk anders,” vindt Maja uit Osijek. Desondanks zijn juist de ontmoetingen tussen de verschillende nationaliteiten van het vroegere Joegaslavië één van de positiefste punten van de Taizé-bijeenkomst. “Voor het eerst sinds jaren heb ik weer normaal met Serviërs kunnen praten,” vertelt Milan uit Zagreb, “iets wat thuis nog altijd onmogelijk is.”

Voor de namiddag zijn bijeenkomsten van de verschillende nationaliteiten gepland. Onder leiding van broeder Sebastiaan uit Taizé wisselen ook de rond 70 deelnemers uit Nederland hun ervaringen uit. Aansluitend bij het thema van de dag vertelt Aline uit Amsterdam over haar activiteiten in een begeleidingsprogramma voor drugsverslaafden. “Je hoort vaak de kritiek dat je de mensen niet moet lastigvallen met religieuze dingen. Het is echter juist zo dat de mensen er zelf om vragen om samen met hen te bidden. Zij hebben de behoefte naar iets dat heel echt en heel diep is.”

Broeder Sebastiaan was er ook bij in 1992, toen de Taizé-bijeenkomst voor het eerst in Wenen plaatsvond. De ernstige crisis die de rooms-katholieke kerk sindsdien heeft doorgemaakt, heeft volgens hem zijn sporen nagelaten. “Veel mensen zijn in de tussentijd uitgetreden en er hangt ook veel meer pessimisme in de lucht.”

Het was dan ook niet verwonderlijk dat het enthousiasme voor de Taizé-bijeenkomst een stuk minder was dan de eerste keer. “Toen wij de parochies aanspraken, werden wij vaak geconfronteerd met uitvluchten zoals skivakanties die zij moesten organiseren en die belangrijker waren dan de Taizé-bijeenkomst. Aan de andere kant waren er ook veel mensen die de gedachte van Taizé hebben opgepikt en die heel actief hebben meegewerkt.”

Donderdagavond worden de deelnemers nog eenmaal toegesproken door frère Roger, die een hulpactie voor Noord-Korea aankondigt. De broeders van Taizè hebben in China duizend ton rijst gekocht die aan de hongerlijdende Noord-Koreaanse bevolking verdeeld zal worden. De mededeling wordt met een daverend applaus begroet. “Ik heb veel mensen ontmoet die zich voor hun medemensen inzetten, maar er zijn er maar weinig die over zoveel charisma beschikken als frère Roger,” vindt Gitte uit Duitsland.