Een triest bestaan aan de Wolga-oever

'Ivtsino, een dorp aan de Wolga', zondag, 20.46-22.00 uur, Ned. 3.

Het is prachtige televisie. Als kijker heb je het gevoel deze onbekende Rus heel nabij te komen. Dat geldt trouwens voor alle figuren die in de documentaire 'Ivtsino, dorp aan de Wolga', die zondagavond wordt uitgezonden, uit de anonimiteit stappen.

Alles speelt zich af op zo'n 250 kilometer ten noorden van Moskou. Ivtsino is niet meer dan een gehucht met twaalf houten huizen aan een stoffige, onverharde landweg. Naar die afgelegen plek zijn Thomas Doebele en Maarten Schmidt afgereisd om weer een mooi werkstuk toe te voegen aan de lange reeks aandachttrekkende documentaires die zij inmiddels als duo op hun naam hebben staan.

Ouderen vormen de kern van de bewoners van het dorpje. De jongeren zijn al lang weggetrokken naar de steden. De oude vrouwtjes van nu waren de Russische moeders die ten tijde van het communisme in propagandafilms werden opgevoerd als de trots van de Sovjet-natie.

Nu het socialisme is afgezworen en andere tijden zijn aangebroken, zijn de bewoners van Ivtsino op zichzelf teruggeworpen. De nieuwe heersers hebben het leven er niet gemakkelijker op gemaakt. De pensioenen die vroeger keurig op tijd werden uitbetaald laten nu vaak maanden op zich wachten. De producten van de collectieve arbeid in het dorp zijn moeilijk meer te slijten. Het gevolg is bittere armoede. Door zelf iets te verbouwen, in de bossen paddestoelen of bessen te zoeken en soms zelfs gras en klaverblaadjes smakelijk te bereiden overleven de bewoners.

Sterke drank is nog steeds in ruime mate voorradig. Dat werd voor velen hun ondergang. De geïnterviewden vertellen hun trieste verhalen, die zijn doortrokken van dodelijke schietpartijen, zelfmoorden en mannen die tijdens het vissen verdronken, alles na overmatig drankgebruik. Een nu 90-jarige vrouw verzucht het gevoel te hebben 'eigenlijk voor niets te hebben geleefd' en 'tevergeefs te zijn blijven hopen op betere tijden'. Die zullen voor haar niet aanbreken.