Bewoners Udenhout nemen nog één keer het zwaard op tegen het grote Tilburg

Van een onzer verslaggeefsters UDENHOUT - Wie Udenhout bezoekt, voelt zich overstelpt door groen, koeien en boerderijen. Alles ademt de sfeer van een dorp uit. Toch hangen er grauwe wolken boven deze hechte dorpsgemeenschap. Udenhout wordt ingedeeld bij Tilburg.

Dit tot groot verdriet van de inwoners, die vandaag met 'de karavaan van de liefde voor het dorp' symbolisch laten zien hoeveel deze aankomende herindeling bij hen teweeg brengt.

De burgemeester van Udenhout, drs. W. Dijkstra, vindt het “erg zuur zoals het allemaal is gelopen, maar kon het niet voorkomen. We hebben politiek Den Haag ervan geprobeerd te overtuigen, dat als er heringedeeld moest worden, de optie Udenhout bij de buurgemeente Loon op Zand de beste was. Op die manier, zou het omliggende groen behouden blijven, maar we praatten eenvoudigweg tegen dovemansoren. Tilburg heeft gegokt en gewonnen.”

Tilburg wil graag groter worden omdat ze qua inwoners uit haar voegen dreigt te barsten. De stad zocht een manier om het aantal woningen fors uit te breiden en vond de oplossing in de herindeling. Het gemeentebestuur zette in op bijna alle nabijgelegen gemeenten, maar het werd tot ieders verbazing in plaats van de gemeente Goirle met 20 000 inwoners, het dorp Udenhout met 9 000 burgers.

Het meest wrange van de hele zaak vindt Dijkstra dat zowel de Tweede als de Eerste Kamer toegaf dat er een meerderheid was tegen het huidige plan, maar dat er een politieke deal was gesloten. “Je kunt ze niet aan het verstand peuteren, dat zulke woorden niets verzachten. Voor de inwoners van Udenhout was het niet aanvaardbaarder, maar in ieder geval begrijpelijker geweest als er sprake was geweest van een veertig tegen, zestig voor, stemming.”

C. Brands van de werkgroep 'Hart voor het dorp' vult de burgemeester aan: “We hoeven er geen doekjes om te winden, we zijn gewoon volledig genegeerd, punt.” De werkgroep wil de burgers met 'de karavaan van de liefde voor 't dorp' geen valse hoop geven. “Ik heb gezegd, hiermee hebben we niet de oplossing in handen. Maar het kan de buitenwereld en met name de politiek tonenwat zo'n herindeling bij ons oproept.”

De karavaan is een lange stoet van karren en bakfietsen met huisraad, ruiters, sjeesjes, tractoren, caravans, solexen en vooral veel fietsers met koffers, op weg naar de grens met buurgemeente Loon op Zand. Daar wordt een zelfgemaakt groen dorpshart overhandigd aan het gemeentebestuur van de naburige gemeente, dat symbool staat voor de wens om liever met hen één gemeente te vormen. Op een aantal locaties langs de route beelden mime-spelers de emoties uit van de Udenhouters: pijn, verdriet en vooral onmacht. Tot slot speelt de 'Fanfare van de liefde voor het dorp', 'de Symfonie van de onmacht van het volk'.

Democratie

“Gewone burgers hebben niets meer te zeggen. Voor mij heeft de democratie geen enkele waarde meer”, aldus inwoner J. Haen, die te voet op weg is naar zijn huis. “Het zou toch voor de hand liggen om Goirle samen te voegen met Tilburg. Zij liggen er al bijna tegenaan. Nee, we zijn gewoon het slachtoffer van een politiek machtsspelletje. Volgens burgemeester Dijkstra zal Tilburg pas in het jaar 2020 aan Udenhout komen te grenzen: “En dan moeten ze nog hard doorbouwen.” Toch is Haen ervan overtuigd dat er binnen nu en vijf jaar snelle veranderingen in Udenhout merkbaar zullen zijn. “Neem nu alleen al het verdwijnen van het gemeentehuis. Niemand van hier zal daar nog kunnen trouwen. En als ik nu op straat loop, kom ik vaak raadsleden tegen, die ik aan de mouw trek, om mijn onvrede over bepaalde zaken te uiten. Die zal ik hier na de herindeling niet meer tegenkomen. En dan zegt D66 in Den Haag dat de politiek dichter bij de mensen moet staan. Allemaal loze woorden.”

Legbatterij

Ook mevrouw T. Snoeren - net met de hond bij de bakker - blijft zitten met een machteloos gevoel: “Ik vind dat de burgemeester ons dorp heeft verkwanseld. Hij heeft onvoldoende hard weten te maken, dat we zelfstandig hadden kunnen blijven. Alle inzet van de werkgroep 'Hart voor het dorp' ten spijt, ook de 'karavaan van de liefde voor 't dorp' kan het onheil niet meer af wenden. We zullen het dorpskarakter verliezen.”

In de deuropening van haar bejaardenwoning staat de 81-jarige mevrouw Bertens naar haar tuintje te kijken, waarin het een kleurige warboel is van bloemen. Ze schudt neerslachtig haar hoofd. “Heel, heel erg vind ik het. Ik ben een Udense in hart en nieren. Samen met mijn man heb ik 79 jaar op een boerderij gewoond en nu wordt ons dorp verdrongen door die legbatterij”, zegt ze, terwijl ze een wegwerpgebaar richting Tilburg maakt.

“Vreselijk, m'n man is er niet meer, maar gelukkig hoeft hij dit ook niet mee te maken, want hij had het niet overleefd.”

Volgens haar is het merendeel van de inwoners het niet eens met de herindeling maar laten ze hun ongenoegen niet genoeg blijken. “Mijn zoon die onze boerderij heeft overgenomen, heeft de plattegronden al gezien. Alles willen ze hebben: de boerderijen én de goede vruchtbare grond er omheen. Ervoor terug krijgen we laagbouw en bungalows. Daar kunnen we toch niet van eten? De jeugd denkt, dat ze de boeren kunnen missen, maar ze vergeten dat alles wat uit de winkel komt, van de boer afkomstig is.”