Minister Ritzen vindt dat scholen aan de beurt zijn om groei werkloze leraren in te dammen

Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Minister Ritzen van onderwijs is niet van plan met nieuwe maatregelen te komen om het groeiende wachtgeld in te dammen. “De beurt is nu aan de scholen, hun besturen en wachtgelders. Daar moet de knop om.”

Dat zei de minister gisteren na afloop van een overleg met de Tweede Kamer over het wachtgeld. De totale omvang van uitkeringen aan werkloze en arbeidsongeschikte leraren is vorig jaar weer met ruim 80 miljoen gestegen, tot 1,2 miljard gulden. Ritzen liet sinds zijn aantreden een spervuur van maatregelen op het probleem los, maar tot nu zonder de groei te beteugelen.

De Kamer had in het debat de nodige kritiek op Ritzens beleid. De minister straft de scholen wèl, als zij mensen ontslaan of geen wachtgelder in een vacature benoemen, stelden PvdA, VVD, D66 en CDA. De fracties zien liever dat de bewindsman scholen gaat belonen, als zij een wachtgelder in dienst nemen. “Dat stimuleert om iets aan dit probleem te doen”, verwoordde VVD-Kamerlid Pastoors de mening van zijn collega's.

Maar Ritzen voelde er helemaal niets voor. Dat lokt volgens hem calculerend gedrag uit bij scholen: “Dan wordt het wel erg aantrekkelijk, om iemand vandaag te ontslaan en morgen weer, als wachtgelder mèt premie, in dienst te nemen.”

De fracties voerden tal van voorbeelden aan van maatregelen, die wachtgelders en scholen de laatste tijd in problemen hebben gebracht. “Ik krijg Kafkaïaanse gevoelens, als ik hun brieven lees”, zei Ritzens partijgenote Liemburg.

Ritzen: “Willen we het wachtgeldprobleem ooit inbedden dan is het essentieel dat er een signaal gaat naar scholen, besturen en wachtgelders. De uitkering is niet bedoeld om het er rustig van te nemen, of de jaren naar het pensioen te overbruggen. Ze verschaft iemand tijdelijk een inkomen, ter overbrugging naar de volgende baan. Als de Kamer doet alsof de regels niet deugen, dan zal het aantal wachtgelders blijven groeien. Ondanks de gespannen toestand van de onderwijs-arbeidsmarkt.”

Toch kwam hij de Kamer wat tegemoet. Scholen moeten, als zij een vacature hebben, een eigen wachtgelder met voorrang benoemen. Maar als die niet het goede vak doceert, kunnen grote verschuivingen in het rooster noodzakelijk zijn. Ritzen zal de regeling tijdens het schooljaar daarom 'soepel' toepassen, beloofde hij.

Wachtgelders die per 1 januari geld kwijtraken, omdat zij hun bijverdiensten niet meer volledig mogen houden, kregen geen pardon. Die maatregel dateert al van 1992, aldus Ritzen; de wachtgelders hadden kunnen weten dat hun dit boven het hoofd hing.