'Pharos' gevonden Egyptologen verrukt over brokstukken

ALEXANDRIE (AFP, ANP) - Wetenschappers hebben resten van een van de zeven wereldwonderen teruggevonden. Een ploeg Franse archeologen is ervan overtuigd dat de enorme blokken steen die zij hebben gevonden in de Middellandse Zee, vlak voor de kust van Egypte, overblijfselen zijn van de beroemde vuurtoren 'Pharos' van Alexandrië. Het baken voor de zeevaarders torende meer dan duizend jaar hoog boven de haven van de stad uit.

'Het is de Pharos', zei Jean-Yves Empereur, directeur van het Centre d'ütudes Alexandrines, die de naspeuringen leidt. Het onderzoek leverde een schat op aan pilaren, beelden, en brokstukken van obelisken, restanten van de Pharos, maar ook van paleizen en monumenten die gebouwd zijn door de Ptolemeeën. Zij maakten daarvoor gebruik van overblijfselen uit de tijd van de farao's.

Hoog De vuurtoren werd rond 300 vóór Christus gebouwd door Ptolomeus I, de opvolger van Alexander de Grote. De toren was destijds het op een na hoogste bouwwerk. Alleen de Grote Pyramide was hoger. Naar verluidt kostte het bouwwerk 700 talenten goud. De Pharos had een unieke constructie. Hij was opgetrokken op een smalle basis, een groot contrast met de Grote Pyramide met zijn zeer brede basis.

Vanaf de top verspreidde een grote lantaarn zijn licht, dat op ruim 50 kilometer afstand te zien was. Historici menen dat er zeer ingewikkelde hydraulische apparatuur werd gebruikt om brandstof naar boven te takelen. Geschiedschrijvers uit de oudheid beweren dat de vuurtoren ook een reusachtige spiegel had, misschien zelfs met een soort lens. Reizigers en historici omschreven de vuurtoren als een gebouw van drie verdiepingen, met een hoogte van 120 meter en voorzien van een groot vuur aan de top.

Een deel van het bouwwerk stortte in omstreeks 700 na Christus, ongeveer duizend jaar nadat het was opgetrokken. Wat overbleef werd verder verwoest door aardbevingen en gebrek aan onderhoud. Tegen de 14de eeuw was er nog slechts puin over. De brokstukken werden onder meer gebruikt voor de bouw - in de 15de eeuw - van het fort van de mamelukse sultan Qaitbay.

Zwaar Enkele van de steenblokken die de duikers van Empereur ontdekten, wegen tussen de 50 en 75 ton per stuk. Een dergelijk omvang 'was onbekend in normale monumenten'. “Het zijn de bouwstenen die horen bij een uitzonderlijk bouwwerk: de Pharos”, zei Empereur.

Hij bevestigde dat de Griekse inscriptie ter ere van de goden van de zeelieden die op de Pharos was aangebracht, nog niet is gevonden. Het beeld dat op de top stond evenmin. De gevonden steenblokken zijn van graniet, terwijl volgens de overleveringen de vuurtoren was gebouwd uit wit steen. “Ongetwijfeld een marmeren bekleding”, zegt Empereur. Daarnaar wordt nog gezocht.

Verrukking De tot nu toe gevonden oudheidkundige schatten hebben de Egyptologen in verrukking gebracht. “Bijna alle inscripties maken melding van de goden van Heliopolis (een stad ten noorden van Caïro), wat er op wijst dat het steen uit deze stad werd gehaald”, zegt een van de onderzoekers.