Lijst 'foute' Groningers in boek

GRONINGEN (ANP) - Het gemeente-archief in Groningen is woedend over de publicatie van een boek met namen van inwoners die in de oorlog 'fout' zouden zijn geweest. Het betreft het boek 'De papieren oorlog' van de Groningse publicist Johan van Gelder.

Volgens directeur J. van den Broek van het archief heeft de auteur de schriftelijke afspraak geschonden dat de archiefstukken geheim zouden blijven. Hij beraadt zich op stappen tegen de schrijver en sluit niet uit dat er een eis komt om het boek uit de handel te nemen.

Het boek bevat onder meer de complete namenlijsten die de Politieke Recherche Afdeling vlak na de oorlog had aangelegd. Deze dienst onderzocht welke burgers tijdens de bezetting hadden gecollaboreerd met de Duitse bezetter. De lijsten zijn volledig in het boek opgenomen. Het bevat ook de namen van mensen tegen wie niets kon worden bewezen.

“Een grove aantasting van de privacy”, noemt Van den Broek het. “Ik verwacht dat wij hierover wel schadeclaims zullen krijgen. Die zullen we dan doorverwijzen naar Van Gelder. Alle archiefstukken zijn in principe na 20 of 30 jaar openbaar, tenzij we duidelijk aangeven dat ze vertrouwelijk zijn. Dat is dus duidelijk bij deze archiefstukken het geval.”

Van Gelder verklaart dat hij wil aantonen welke rol de politie, de gemeente en de bevolking hebben gespeeld bij de massamoord op joodse burgers in de oorlog. Volgens de publicist zou de jodenvervolging zonder die perfect werkende bevolkingsadministratie veel minder gemakkelijk zijn verlopen. Daarnaast wijst Van Gelder op de rol van de Groningse politiecommissaris Blank, die zijn mannen prees voor hun inzet bij de deportatie van hun joodse landgenoten. Blank was voor de oorlog hoofdinspecteur van politie. Hij werd lid van de NSB in de verwachting dat dit zijn carrière zou bespoedigen.

“Tot nu toe is de medewerking van de Nederlanders aan de deportatie van de joden altijd verdoezeld”, aldus Van Gelder. “Ik vond dat we dit nu maar eens scherp aan de kaak moesten stellen. De stukken die ik heb gepubliceerd, komen uit het archief van de gemeente-secretarie. Terwijl ik alleen heb getekend voor geheimhouding van de stukken uit het archief van de politie.”