Dienstweigeraars blij dat ze onder plicht uitkomen

Van een onzer verslaggevers AMSTERDAM - Een feestje? David Jan Donner denkt er even over na. “Nee, voorlopig denken we nog niet aan feestjes. Daarmee wachten we tot de laatste dienstweigeraar is afgezwaaid, op 31 augustus.”

De 35-jarige voorzitter van de Vereniging Dienstweigeraars reageert enigszins verrast op het bericht dat driehonderd erkende gewetensbezwaarden per 1 februari hun vervangende dienstplicht niet meer hoeven te vervullen. Dat heeft minister Melkert van Sociale Zaken gisteren in een brief aan de Tweede Kamer laten weten. Dienstweigeraars voor wie de procedure nog loopt, ook enkele honderden, worden buitengewoon dienstplichtig, aldus een woordvoerder van defensie. Ongeacht of ze hun procedure af willen maken of niet.

“Natuurlijk zijn we als vakbond blij dat ze zo onder de dienstplicht uitkomen. Dit betekent dat de meesten hun procedure zullen afbreken”, zegt Donner. “Maar we vinden wel dat het recht op gewetensbezwaren moet blijven, want de dienstplicht is alleen opgeschort, niet afgeschaft.”

Donner vindt het vreemd dat er nu pas iets bekend wordt over het lot van de laatste lichtingen dienstweigeraars. Begin vorige week was al besloten dat de laatste twee lichtingen dienstplichtigen niet meer hoeven op te komen.

Voor de 700 zogenoemde weigeryuppen heeft het besluit overigens geen gevolgen. Tegen hen loopt nog steeds een strafrechtelijke procedure, die kan resulteren in zeven maanden cel. Donner: “Er gaan geruchten over wat er gaat gebeuren met die jongens. Ze hebben zich verkeerd laten voorlichten door juristencollectieven en het is vreemd dat ze nu met zulke zware gevolgen te maken krijgen. De overheid is een beetje in verlegenheid gebracht, dus ik hoop dat ze er toch licht vanaf komen.” Dat geldt ook voor de laatste principiële totaalweigeraar, Remco van 't Veer, die nog op gratie hoopt. “Hij moet een straf gaan uitzitten voor iets wat niet meer bestaat - de dienstplicht.”

Volgens defensie kunnen de dienstweigeraars in geval van oorlog toch worden opgeroepen voor het leger. “We gaan ervan uit dat dat niet gebeurt, maar er is nooit een uitspraak over gedaan”, aldus de defensiewoordvoerder.