*

 
dossier

Archief

Moordenaar heeft genoeg belangrijke mensen op loonlijst

KEES BROERE − 27/01/98, 00:00

MADRAS/BANGALORE - Hij heeft het script voor de film al in gedachten. Veerappan mag dan als moordenaar, stroper en smokkelaar bekendstaan, wat hemzelf betreft dient zijn leven op het witte doek vereeuwigd te worden. Het is een van de mildere eisen die hij heeft gesteld voor zijn overgave. Hij verwacht ook een lichte straf en financiële genoegdoening ter waarde van enkele tonnen. Haast heeft Veerapan niet.

Al ruim dertig jaar zit 'de schurk van de jungle' verscholen in de bossen van de deelstaten Karnataka en Tamil Nadu. Een speciaal politiecommando van 850 mensen, getraind in guerrillatactieken, maakt al jaren jacht op hem. Tevergeefs. Veerappan heeft meer dan honderd van zijn mensen gearresteerd of geliquideerd zien worden. Zijn bende zou nog maar uit een handjevol mensen bestaan. Maar zelf is hij, op een korte periode na, steeds buiten schot gebleven.

Het verhaal van Veerappan is een verhaal dat alleen in een land als India mogelijk lijkt. Enkele jaren geleden gaf Phoolan Devi, de 'Bandietenkoningin', zich over. Zij gold als de schrik van de Chambal-vallei in het noorden van India. In 1996 verwierf zij een zetel in het landelijke parlement. Zo ver is het voor Veerappan nog niet. Maar ook deze bandiet, actief in het zuiden van het land, moet over uitstekende politieke connecties beschikken.

De ongeveer 55-jarige man, met een snor als een buffelhoorn en een krakkemikkig wapenarsenaal waarop zelfs een soldaat in de Atjeh-oorlog niet trots zou zijn, begon zijn loopbaan in de jungle met het stropen van olifanten. Naar schatting tweeduizend exemplaren van deze bedreigde Indiase diersoort raakten hun ivoren slagtanden aan Veerappan kwijt. Later stapte hij over op de smokkel van kostbaar sandelhout, een nering die hem een slordige vijftig miljoen gulden moet hebben opgeleverd. Wie in zijn weg kwam, kreeg de kogel. Zeker 119 mensen verloren op die manier hun leven.

Het gebied waarin hij opereert is circa 6 000 vierkante kilometer groot en spreidt zich uit over twee deelstaten. Veerappan en zijn mannen gaan het terrein te voet af, op eenvoudige slippers. Meer dan eens heeft hij boswachters en andere natuurbeschermers zoals fotografen gegijzeld. Dat leverde niet alleen geld op, maar ook publiciteit voor een boef die zegt te verlangen naar een normaal leven. “Zorg voor de kruiden, dan zullen we zelf wel in de gevangenis koken”, zo heeft hij ooit laten weten tijdens een van de onderhandelingen voor zijn overgave.

Dat hij bereid is het bosleven vaarwel te zeggen, weten we dankzij R. R. Gopal, de hoofdredacteur van het tijdschrift Nakkheeran in Tamil Nadu. Gopal, getooid met een even indrukwekkende snor als Veerappan, is de enige mens van buiten de jungle die de bandiet de afgelopen jaren heeft gesproken. Getooid met videobeelden, foto's en cassettes kwam Gopal steeds aan de autoriteiten verslag uitbrengen van zijn interviews met Veerappan. Maar ook zijn bemiddelingspogingen hebben nog niets opgeleverd.

Dat bandieterij en heldendom ook in India kunnen samengaan, blijkt uit de bizarre trofeeën die op diverse plekken in het kantoor van Nakkheeran in Madras te vinden zijn. Bekerachtige ontwerpen, als gold het een cricketwedstrijd, memoreren de bezoeken van Gopal aan Veerappan. De journalist is er niet. “Op weg naar zijn geboorteplaats”, zeggen zijn collega's. Het klinkt alsof hij een nieuwe missie in de jungle onderneemt. Maar daarvoor zwijgt iedereen.

Het is allesbehalve uitgesloten dat er nog meer contacten zijn tussen Veerappan en de buitenwereld, bijvoorbeeld met de autoriteiten. Jitendra Gupta, de landelijke minister van binnenlandse zaken wiens veiligheidstroepen verantwoordelijk zijn voor de zoektocht naar de moordenaar, sprak eerder over het “samenspannen” van Veerappan met de deelstaatregering in Tamil Nadu. Die regering, onder leiding van DMK-premier Karunanidhi, zegt al jaren klaar te zijn om Veerappan gevangen te nemen.

In 1986 lukte dat ook. Maar al na enkele dagen bleek Veerappan ontsnapt. Volgens sommigen was dat nooit mogelijk geweest zonder medeweten van deelstaat-politici. De redenering is dat Veerappan te veel mensen op zijn 'loonlijst' heeft staan, dat te veel politici indirect of zelfs rechtstreeks profiteren van het geld dat met de smokkel van sandelhout wordt verdiend. De opdracht aan het speciale politiecommando zou dan ook zijn om wel te zoeken, maar Veerappan vooral niet te vinden.

En zo blijft de moordenaar buiten de gerieflijke cel die in Tamil Nadu al ruime tijd geleden voor hem in gereedheid is gebracht. Veerappan mag dan geen buitengewoon grote populariteit genieten, voor een enkeling is hij wel degelijk een Robin Hood. En voor de bewoners van dorpen in de jungle geldt dat hij laat zien wat er kan gebeuren als oorspronkelijke bewoners hun eeuwenoude zeggenschap over natuurlijke hulpbronnen verliezen en daarom zelf de macht in handen nemen.

Veerappan heeft ooit laten weten geïnspireerd te zijn door Prabhakaran, de leider van de Tamil Tijgers op Sri Lanka en een grootmeester in guerrilla- en overlevingstactiek. Een aantal bendeleden heeft, net als de Tijgers, cyanidepillen geslikt in plaats van zich over te geven. Zelf heeft Veerappan ook al een navolger, in de deelstaat Karnataka. Hij heet Thangam, bijgenaamd 'de violist op het dak'. Groot is zijn faam nog niet. Maar dat komt wel, als eenmaal de film over zijn leven gereed is.

mailIcon print |