'KPN trekt zich sluipenderwijs terug uit Groningen'

Van onze redactie economie DEN HAAG - De aankondiging van KPN-topman Dik tweehonderd banen van het hoofdkantoor in Groningen naar Den Haag over te brengen, is “een proefballon. Dik kijkt hoe de politiek reageert. Krijgt hij weinig weerstand, dan plaatst hij het complete kantoor over.” Dat is de 'vaste overtuiging' van AbvaKabo-regiobestuurder H. Oostmeijer.

De bestuurder reageert op de nieuwjaarstoespraak afgelopen weekend van W. Dik. De topman van Koninklijke PTT Nederland kondigde aan dat hij “minder geforceerd” wil omgaan met het feit dat het hoofdkantoor in Groningen huist. “Vanuit een oogpunt van kostenbesparing en efficiency moet het mogelijk zijn dat afdelingen vacatures in Den Haag kunnen vervullen, als dat beter uitkomt”, aldus Dik.

In 1986 betrok het post- en telecombedrijf een kantoor in Groningen. Daar waren vele jaren strijd aan voorafgegaan. De PTT, toen nog staatsbedrijf, moest verhuizen in het kader van de spreiding van rijksdiensten. Dat beleid was opgezet om de Randstad te ontlasten. En bovenal om banen over te plaatsen naar streken met hoge, structurele werkloosheid zoals Zuid-Limburg, Drenthe en Groningen. De PTT'ers verzetten zich er echter met hand en tand tegen.

Een woordvoerster ontkent dat het intussen geprivatiseerde concern die verhuizing weer ongedaan wil maken. Zij stelt dat destijds minimaal tweeduizend banen zijn afgesproken. Ook als er tweehonderd terugkeren, blijft KPN boven die grens. “We hebben verder teveel geïnvesteerd in Groningen om alles daar op te geven. Ook zou je mensen opnieuw moeten dwingen te verhuizen.” Alleen bij vacatures overweegt KPN die niet automatisch in Groningen te vervullen.

Zij ontkent ook enig verband met de lopende studie naar een splitsing van KPN in een aparte post- en telecompoot. Die zouden beide op de beurs genoteerd kunnen worden. Van KPN-holding en het hoofdkantoor zou weinig kunnen overblijven. Maar volgens Oostmeijer is KPN wel degelijk “al jaren bezig zich sluipenderwijs terug te trekken.” Hij erkent dat KPN boven het minimum van de tweeduizend banen blijft. “Maar het zijn niet de hoge, leidinggevende functies waar het eerst om ging. Die zijn voor een belangrijk deel omgeruild voor lagere functies bij telecom.”

“Bovendien was het aantal banen maar één deel van de afspraak. KPN zou hèt besliscentrum in Groningen vestigen. De regering vond het goed dat ze er een vestiging in Den Haag naast hielden. Die hebben ze in de tussentijd tot een tweede hoofdkantoor opgewaardeerd. En vervolgens heet het onzinnig er twee hoofdkantoren op na te houden. Ik vind dat de politiek KPN aan beide beloften moet houden.”

Ook de gemeente Groningen betreurt het verdwijnen van de KPN-banen. Maar heeft er begrip voor “dat KPN het bedrijf zo doelmatig mogelijk wil inrichten. Wij zien er geen grote terug-trekbeweging in. Wij hopen dat verlies aan banen snel te kunnen compenseren. De high-tech industrie was, door de aanwezigheid van KPN, over 1996 met 13 procent de sterkst groeiende sector.” De komst van KPN zou de stad 600 banen bij andere bedrijven hebben opgeleverd.

KPN heeft over 1996 voor het eerst een omzet van over de 21 miljard geboekt. De omzetgroei heeft volgens KPN-topman Dik een schaduwkant. Hij gaat namelijk hand in hand met hogere kosten. Toch bevestigde Dik zaterdag de bij de publicatie van de halfjaarcijfers uitgesproken winstverwachting. In de eerste zes maanden behaalde het concern een netto-winst van 1,2 miljard gulden.

Het netto-resultaat over heel 1996 zal ten opzichte van 1995 duidelijk stijgen. In dat jaar boekte KPN een recordwinst van 2,26 miljard gulden (netto) op een omzet van 19,9 miljard gulden. Ook voor 1997 is KPN optimistisch gestemd. Dik rekent op een verder stijgende omzet, al zullen de marges onder druk blijven staan.