Artsen tegen inzage dossiers van overledenen met levensverzekering

Van een onzer verslaggevers UTRECHT - 'Schieten met een kanon op een mug'. Zo typeert de artsenkoepel KNMG het voornemen van het Verbond van verzekeraars om inzage voor de verzekeringsgeneeskundige te bedingen in het medisch dossier van overleden verzekerden.

De Koninklijke Nederlandse maatschappij tot bevordering der geneeskunst denkt dat patiënten uit vrees dat hun nabestaanden anders een uitkering mislopen, weerhouden worden naar de dokter te gaan. Mr. W. Rijksen, de secretaris-jurist van de KNMG voelt meer voor de regeling die in Frankrijk is getroffen. Wanneer een Franse levensverzekeraar vermoedt dat er sprake is van fraude kan hij naar de rechter gaan, die opdracht kan geven tot het openen van het medisch dossier van een overledene. Dat kan in Nederland trouwens ook, maar gebeurt zelden omdat de verzekeraar dat de nabestaanden niet wil aandoen.

De KNMG en het Verbond van Verzekeraars hebben er sinds 1996 over gesproken en zijn er niet uitgekomen. Nu is de KNMG verrrast door de brief waarin het Verbond zijn leden in overweging geeft tot het eisen van inzage. “Het is dus nog geen werkelijkheid”, verzekert Rijksen.

Het Verbond van Verzekeraars zegt dat de sterfte onder mensen die de laatste twee jaar een levensverzekering hebben afgesloten ruim driemaal het Nederlandse gemiddelde is. Bovendien is het Verbond opgevallen dat het hier vaak om hogere bedragen dan gemiddeld gaat. In een brief aan minister Borst (Volksgezondheid) zegt het Verbond dat dit aantoont dat relevante informatie wordt verzwegen. Het betreft volgens de Verbondwoordvoerster vele tientallen miljoenen per jaar, die verhaald worden op de overige premiebetalers. “Wij zien de maatregel als preventief. Niemand zal graag premie betalen wanneer hij weet dat het toch niet tot een uitkering kan komen.”

“Ik twijfel niet dat er fraude wordt gepleegd, zoals het Verbond als argument aanvoert”, zegt Rijksen. “Wij zijn ook voor fraudebestrijding maar dit plan is te generiek. Wij voelen veel meer voor een oplossing die toegespitst is op specifieke gevallen van vermoede fraude. Het huidige plan is voor ons te veel schieten met een kanon op een mug. Ons bezwaar is niet dat de privacy van de patiënt of de beroepsplicht van de arts in het geding is. Wij zijn bang dat de patiënt als dit doorgaat zijn bezoek aan de arts of ziekenhuis zal uit- of afstellen. Wij zien ook niet in waarom nu controle na de dood ineens toegestaan zou moeten worden terwijl per 1 januari de mogelijkheid voor medische keuringen aan het begin van het traject sterk is beperkt. Bovendien hoeft er helemaal geen verband te bestaan tussen een dodelijke ziekte en het overlijden. Iemand met een fatale aandoening kan ook gewoon onder de tram lopen en verongelukken.”

Het is trouwens zeer de vraag of het plan van de verzekeraars uitvoerbaar is. Rijksen: “Iedereen heeft het wettelijk recht opdracht te geven aan de arts zijn medisch dossier na zijn dood te vernietigen. Dat recht vervalt niet wanneer iemand tekent voor inzagerecht door de verzekeraar.”

De Consumentenbond vindt dat de Registratiekamer zich over het voorstel van de verzekeraars moet buigen. “Volgens ons gaat het veel te ver. Verzekeraars hebben zo'n zwaar middel niet nodig. Bij twijfel kunnen zij altijd zelf een onderzoek instellen. Als blijkt dat er gefraudeerd is, hoeven verzekeraars de levensverzekering niet uit te keren”, zegt een woordvoerster.

Een woordvoerder van het ministerie van Volksgezondheid laat weten dat minister Borst geen voorstandster is van het plan. Zij spreekt volgende week verder met de KNMG over de vraag of de verzekeraars een contract kunnen afsluiten met de verzekerde zonder medewerking van de arts.