'Hongkong moet China opvoeden'

Op 1 juli is China weer de baas over de Britse kolonie Hongkong - kleiner dan de provincie Utrecht, 6,3 miljoen inwoners. In deze serie beantwoorden Hongkongers vragen over hun leven, voor en na de overdracht. Zakenman Jimmy Kwok (43) ruikt vooral nieuwe kansen.

Ik ben tweede generatie. Mijn vader vestigde zich hier vanuit China nog voor de revolutie, toen hij 18 was.

Beroep?

Managing director van chemisch bedrijf Ram-chem. We maken ondermeer metal-coatings, en installaties voor waterzuivering. Ik was geboren om mijn vader op te volgen in de zaak. Chemie gestudeerd in Taiwan, daarna management en rechten in Groot-Brittannië en in Hongkong. Maar toen ik vol frisse ideeën van de universiteit kwam, botste het met mijn vader. Ik had een nieuw procedé ontwikkeld, waardoor we veel simpeler en goedkoper konden produceren. Ik wist zeker dat we er goed geld mee zouden maken. Hij geloofde er niet in. Toen heb ik een eigen bedrijf opgericht, dat een enorm succes werd. Nu is dat een dochtermaatschappij van de zaak die ik van mijn vader heb overgenomen.

We produceren vooral in Hongkong, en we voeren uit naar Singapore, Zuid-Korea, Taiwan, de VS en Europa. En sinds kort laten we in China waterzuiveringsinstallaties bouwen, voor de export. Dat zouden we ook kunnen doen in andere lage-lonenlanden als Thailand of de Filippijnen, maar daar heb je de taalbarrière.

In 1993 zijn we begonnen met de eerste contacten. Kwestie van veel geduld, veel geld, en zoeken naar wie het voor het zeggen heeft. In 1995 zijn we personeel gaan opleiden, sinds begin '96 draait de fabriek. Veel levert het nog niet op, mede omdat je winst opnieuw moet investeren in China. Maar Taiwan kende twintig jaar geleden ook tal van restricties. Ik ben blij dat ik me toen niet heb laten afschrikken. Dat is ook met China mijn filosofie: nu investeren, later haal je het er wel uit. De volgende generatie zal het al een stuk makkelijker hebben.

Wat verdient U?

Genoeg. Mijn bedrijf heeft een jaaromzet van 50 miljoen gulden.

Hoe woont U en wat betaalt u daarvoor?

Ik heb een huis van ongeveer 125 vierkante meter, met een tuin van tachtig vierkante meter. Dat heb ik drie jaar geleden gekocht voor ruim 2 miljoen gulden. Nu is het al tegen de 3,5 miljoen waard.

Wat is fijn aan wonen in Hongkong?

Het is een multi-nationale samenleving. Je maakt snel vrienden. Het is compact, je bent overal snel. De massamedia zijn om de hoek, en ze bedienen heel Hongkong. Dat is een groot voordeel voor je marketing. Kom daar maar eens om in de VS.

En wat is er minder fijn aan?

De vieze lucht. De drukte. De hoge kosten van het levensonderhoud. En de vliegtuigen die over je huis scheren. Daar kan je gek van worden.

Hebt u een favoriete plek in Hongkong?

De haven. Daar kun je Hongkong bij wijze van spreken zien groeien. En mijn buurtclub, de Yau Yat Chuen. Daar onderhoud ik mijn sociale contacten.

Was het vroeger beter?

Ja, je had meer ruimte. Alhoewel: veel mensen woonden in dichtbepakte krottenwijken. Hele wijken brandden soms af. De Britten kon het niet schelen. Maar de band tussen bedrijf en arbeider was heel hecht: als er problemen waren, sprong het bedrijf bij. Nu kent een werkgever zijn arbeiders niet meer. Die veranderen steeds van baan.

Wat is typisch voor Hongkongers?

Hard werken, snel aanpassen.

Bent u een Hongkonger?

Ik ben een workaholic.

Hoeveel uur per dag werkt u?

Ik slaap zes, zeven uur per nacht. Dat is genoeg. Ik werk tot half een, dan zet ik er een punt achter. Zeven uur weer op. Vroeger kwam mijn vader vaak om twee uur 's nachts zeggen dat het genoeg was geweest, dat ik naar bed moest. Maar hij is vorig jaar gestorven. Hij woonde bij ons in huis, mijn moeder woont nog steeds bij ons. Ze helpen bij de opvoeding van mijn kinderen. Ze hebben mij opgevoed, dus ze kunnen er wat van. Nu mijn vader er niet meer is om me naar bed te sturen, heb ik me voorgenomen om mijzelf in de hand houden. Door harder te werken verdien ik niet nog meer. En je moet zorgen dat je geen machine wordt.

Hebt u hobbies? Sport?

Werken. Zwemmen, maar daar heb ik geen tijd voor. Mijn dochtertje van drie opvoeden, dat is topsport. Ik sjouw met haar rond als ze weer eens een nachtmerrie heeft gehad.

Wat eet u het liefst?

Rauwe kreeft.

Put u inspiratie uit helden, heiligen of anderen?

Ik heb niemand nodig voor mijn inspiratie. Geen zakenmannen in ieder geval, ik verdien net zoveel als een ander. Uitvinders, mensen die nieuwe dingen maken, die bewonder ik wel. Namen schieten me niet zo gauw te binnen.

Bent u religieus?

Nee. Maar we hebben thuis wel een altaar. Mijn zoon en ik branden daarop elke avond wierook, voor onze voorouders. Zeker nu mijn vader net is gestorven, vind ik dat dat moet. Mijn zoon moet leren respect te hebben voor zijn voorouders.

Hebt u Britse vrienden?

Ja, ik heb wel een paar Britse zakenvrienden.

Houdt u van Britten, of hebt u een hekel aan ze?

Hé! Ik bèn een Brit. Ik heb een Brits paspoort. Handig met reizen. Nationaliteit: Brits, vul ik altijd in.

Heeft de buitenwereld een goed idee van de veranderingen die Hongkong te wachten staan?

Nee. De media concentreren zich op het negatieve, in plaats van op de kansen. Dat is niet de schuld van de media, maar van de Hongkongers. Die schreeuwen te hard. Ons succes na de machtsoverdracht hangt direct samen met het vertrouwen dat wij uitstralen. Begin 1990 was het om te huilen, iedereen verliet Hongkong. Vrienden en zakenpartners vertrokken, hun zakenpartners ook, enzovoort. Gelukkig is dat nu gestopt, en herstelt het zakenklimaat zich weer.

Gaat de machtsoverdracht uw leven veranderen?

Nou, mijn zákenleven wel. Ik verwacht binnen vijf jaar mijn capaciteit in China te vertienvoudigen.

Verheugt u zich op de machtsoverdracht?

Hoe je het ook wendt of keert, we zullen met China moeten leren leven. China is bezig rationeel te worden. Ze leren, maar ze zijn nog pas bezig met het ABC; het land heeft zo lang potdicht gezeten. Het ambtenaren-apparaat wordt verjongd. Er zijn afspraken met ze te maken. Wij Hongkongers moeten ons in hun schoenen verplaatsen. We moeten ze opvoeden. Dan zijn de kansen voor Hongkong enorm. En we moeten vooral geduld hebben, en niet te veel tegelijk willen.