Kroaten veroveren twee steden in westen Bosnië

ZAGREB (Reuter, AP, AFP, DPA) - Kroatische troepen hebben gisteren in het westen van Bosnië de steden Grahovo en Glamoc veroverd op de Servïers. Woordvoerders van de Bosnisch-Servische strijdkrachten gaven de nederlaag gisteravond toe.

De val van beide steden is een ernstige tegenslag voor het Bosnisch-Servische leger, want de Kroaten hebben nu de weg tussen Knin, het bolwerk van de Kroatische Serviërs, en Servië en de Servische gebieden in Bosnië afgesneden. De Kroatische troepen rukken nu op naar Knin, dat de hoofdstad van Krajina is.

Volgens VN-functionarissen en Servische bronnen trekken het leger van Kroatië en de Kroatische strijdkrachten in Bosnië troepen samen bij het front in het zuiden van Bosnië. Ten noordwesten van Grahovo hebben zich tegen de 10 000 man van het Bosnisch-Kroatische Leger en het Kroatische regeringsleger in de Livno-vallei verzameld voor een massale aanval op de Serviërs. Bosnische Kroaten zeiden dat Serviërs bombardementen uitvoerden in de regio Livno.

De leider van de Bosnische Serviërs, Karadzic, heeft op zijn eigen grondgebied de staat van beleg uitgeroepen en opgeroepen tot een algehele mobilisatie. De mobilisatie leek bedoeld om het moreel onder de Bosnische Serviers op te vijzelen. Verwacht wordt dat het aantal Bosnisch-Servische strijders te velde, dat nu op hooguit 80 000 man wordt geschat, met slechts een paar duizend man zal toenemen.

De VN maken zich ernstig zorgen over de troepenopbouw in het zuiden van Bosnië, die is bedoeld om de Servische belegeraars van de moslim-enclave Bihac in het noordwesten onder druk te zetten. Bij Bihac werd gisteren fel gevochten. Bosnische en Kroatische Serviërs voeren al dagen hevige aanvallen uit op de moslim-troepen in de enclave. Woordvoerder Ivanko van de Verenigde Naties sprak over meer dan duizend explosies in het eerste uur van de gevechten. Met name Coralici en Pecigrad lagen zwaar onder vuur.

De VN en de Navo bereiden acties voor om de Serviërs van een aanval op Bihac af te houden. Dat verklaarde de bevelhebber van de blauwhelmen in ex-Joegoslavië, de Franse generaal Janvier, gisteren na besprekingen in het Navo-hoofdkwartier te Brussel.

Janvier zei dat de VN-vredesmacht noch een mandaat noch de middelen heeft om de zogenaamde door de VN 'beveiligde gebieden' te beschermen. “De blauwhelmen is nooit gevraagd deze gebieden te verdedigen en de middelen daartoe zijn nooit toegekend. Maar met de hulp van de Navo kunnen we aanvallen op de beveiligde gebieden tegenhouden.”

De VN is vastbesloten met Navo-steun de Serviërs die Bihac aanvallen “af te schrikken”, aldus Janvier. Op de vraag of dit ook luchtaanvallen zou inhouden, benadrukte hij echter dat de militaire situatie in het gebied gecompliceerd is. De Amerikaanse minister van defensie William Perry verklaarde voor de nationale televisie dat de Navo ook alternatieven bestudeert voor luchtaanvallen om de beveiligde gebieden zoals Bihac te beschermen.

Janvier wees erop dat de Bihac-enclave en het beveiligde gebied, dat slechts een deel van de enclave beslaat, “twee geheel verschillende dingen zijn”.