Het volk wil brood en darts

AMSTERDAM - Het doffe getik van pijlen, die de punt in het bord boren, is steeds vaker te horen in café's, buurthuizen en kantines. De tijd dat pijltjesgooien een tijdverdrijf was voor kinderen en verveelde kroegtijgers is voorbij. Darts is booming business.

Waar een pijl in de 'dubbel acht' al niet toe kan leiden. Zestien punten was Raymond van Barneveld, alias Barney, anderhalve week geleden verwijderd van het officieuze wereldkampioenschap. De buitenste ring van het bord verdubbelt de score en daarin moeten de darters de laatste punten maken volgens de regels. Na twee pogingen verdween de pijl van Van Barneveld in het rode vakje van de 8. De Hagenaar biggelden de tranen over de wangen van vreugde en bijna twee miljoen televisiekijkers juichten mee. Sindsdien wil het volk brood en darts.

Op het bondsbureau van de Nederlandse Dart Federatie (NDF), heeft de telefoon na die bejubelde 'dubbel acht' bijna onophoudelijk gerinkeld. “Zeker honderden belletjes per dag”, zegt Helen Hofland. Zij beheert het bondskantoor in Den Haag en maakt de manie van heel dichtbij mee. “Het lijkt wel of de hele wereld alles van darts wil weten.”

Eigenlijk is de sport drie jaar geleden in Nederland ontdekt. Ene Raymond van Barneveld haalde tot verbazing van iedereen de finale in het dartswalhalla Frimley Green. Hij verloor weliswaar, maar de snorrende camera's van de BBC misten hun uitwerking niet aan de andere kant van de Noordzee. Hofland: “Sinds die finale hebben we er 2000 leden bijgekregen. Het is al weer drie jaar geleden, dus van een tijdelijke opleving is dan geen sprake meer.”

Maar de hausse, die is ontstaan nadat Van Barneveld tien dagen geleden wel won, is vele malen groter dan die van 1995. Hofland: “Er wordt zeker drie tot vier keer zoveel gebeld als toen.” En ook 'iedereen' wil plotseling meedoen aan het Open NK dat 6, 7 en 8 februari in Delden wordt gehouden. De inschrijving is echter allang gesloten.

De NDF telt nu zo'n 17 000 leden. Hofland hoopt aan het eind van dit jaar 20 000 namen in de registers te hebben. “Ik kan nu moeilijk inschatten hoeveel nieuwe leden zich hebben aangemeld. Wij verwijzen geïnteresseerden door naar de 27 districtsbonden, die over het land verdeeld zijn. Daar kunnen ze zich opgeven. Het is nog te vers allemaal om een goed beeld te kunnen geven.”

Recreant

Profiteert de bond van mensen die serieus mikken op de 'triple-twenty', de fabrikant spint garen bij de recreant. En daar zijn er in korte tijd heel veel van bijgekomen. De dartborden zijn niet aan te slepen en hetzelfde geldt natuurlijk voor de pijltjes. Nederland telt twee dartgrossiers'; zowel voor Embassy Sports in Naaldwijk als het Haagse HD Sports zijn gouden tijden aangebroken. Of zoals Helen Hofland van de NDF het verwoordt: “Ik was laatst in een zaak waar dertig man stonden om geholpen te worden.”

Directeur Martin van der Linden van HD Sports vertelt dat zijn bedrijf amper aan de vraag kan voldoen. “We draaien op volle toeren. Als het zo doorgaat, krijgen we met wachttijden te maken.” Bedrijfsleider André Kok van Embassy Sports laat hetzelfde geluid horen. “Het is om deze tijd van het jaar altijd al topdrukte, zo vlak na het toernooi in Engeland. Maar nu is het helemaal een gekkenhuis. We draaien de dubbele produktie van normaal.” In de pijlen-collectie is vooral het speeltuig waarmee Van Barneveld gooit geliefd. Vanzelfsprekend. Het ene bedrijf noemt ze 'Tonmachine', het andere 'Raymond Nickeltungschen'. De prijs schommelt zo rond de 65 gulden.

De populariteit groeit zo snel dat Nederland de bakermat van de darts-sport, Groot-Brittannië, dreigt te overvleugelen. Daar is darts geen officieel erkende sport en telt de bond 25 000 leden. Hier behoort darts tot de NOC-NSF-familie en dat betekent jaarlijks een subsidie van 125 000 gulden. Daardoor kan het bondsbureau bemand worden door twee werknemers en krijgen de jeugd en goede spelers vergoedingen om deel te nemen aan toernooien. “In Engeland zijn ze jaloers op ons”, zegt Helen Hofland. “Daar zijn ze nu in de slag met de regering om de sport bekend te maken. Die slag hebben wij al achter de rug.” Behalve Van Barneveld haalde ook Roland Scholten de halve finale in Frimley Green en de vraag lijkt gerechtvaardigd hoe lang de Britten nog zullen heersen in de sport, waar ze zo lang een monopolie-positie bezaten.

Behalve het bekostigen van toernooien kan de NDF weinig doen aan het opleiden van de snel toestromende jeugd. Veel talent waarvan de opleiding bijna niets kost. Welke sport droomt daar niet van? De reden is bizar: het spel is zo simpel dat er weinig te leren valt. Hofland: “Je moet kunnen rekenen en onder spanning de pijlen in de juiste vakjes gooien. Hoe je dat doet is van ondergeschikt belang. Links, rechts, onderhands, bovenhands of achterwaarts. Als die pijlen er maar ingaan. Het enige dat je kunt doen om daar vaardig in te worden, is het spel vaak oefenen.”

Maar hoe is het eigenlijk met de aanstichter van dit alles? Postbode Van Barneveld hoopte eigenlijk maar op een ding na zijn titel: dat hij van zijn hobby zijn beroep zou kunnen maken. Het is nog niet zover, maar de geldschieters staan in de rij om hun uitstraling te vergroten via Barney. Zelf denkt Van Barneveld zo'n 250 000 gulden per jaar nodig te hebben om de post definitief te verwisselen voor pijltjes. Van dat geld kan hij zijn gezin onderhouden en alle belangrijke toernooien over de hele wereld spelen. “Joh, ik heb nu even geen tijd. Ik heb de hele dag besprekingen. Bel me asjeblief een andere keer.”

Het gaat goedkomen met Raymond van Barneveld, de eerste profdarter van Nederland.