'Electorale overwegingen in Nederland en Duitsland bij ophef over Koerden'

Van onze correspondent BRUSSEL - Italië valt niets te verwijten; het behandelt de plotselinge stroom Koerdische asielzoekers volgens de regels van de internationale verdragen. De ophef in Nederland en Duitsland is voorbarig.

Dat zeggen vertegenwoordigers van de onafhankelijke European Council on Refugees and Exiles, ECRE (Europese Raad voor Vluchtelingen en Ballingen) in Brussel en Rome. Friso Roscam Abbing, vertegenwoordiger van ECRE bij de Europese Unie noemt het opmerkelijk dat er harde verwijten aan Italiaans adres klinken in twee landen waar verkiezingen op stapel staan: Duitsland en Nederland. “Electorale overwegingen lijken een belangrijke rol te spelen”, aldus Roscam Abbing.

Vertegenwoordigers van ECRE in Rome zeggen dat de Italiaanse overheid de regels van het verdrag van Schengen en van de Conventie van Dublin consequent toepast. Van alle Koerdische vluchtelingen die het land binnenkomen worden vingerafdrukken genomen. Die informatie wordt ingevoerd in het Schengen-computersysteem. Dus mochten er asielzoekers opduiken in Nederland of Duitsland dan is meteen aan te tonen dat zij uit Italië zijn gekomen en ook naar dat land terug moeten om hun asielaanvraag in te dienen.

Italië maakt nog maar net deel uit van het Schengen-gebied. Het lijkt erop gebrand om in de kwestie van de toestroom van Koerdische vluchtelingen geen modderfiguur te slaan. De Italiaanse regering heeft al laten weten alle asielaanvragen van Koerdische vluchtelingen in behandeling te zullen nemen. De Italiaanse autoriteiten trachten de vluchtelingen ook over te halen zo'n aanvraag in Italië in te dienen en geen pogingen te ondernemen dat in Duitsland of Nederland te doen.

De kans dat zij daar worden erkend is immers bijzonder klein. Alleen vluchtelingen die aanspraak kunnen maken op familiehereniging maken een kans. Maar dat zijn in de praktijk alleen de vrouwen en kinderen van Koerden die in Nederland of Duitsland reeds zijn erkend als vluchteling.

Het eerste Schengen-land of EU-land dat een vluchteling betreedt moet diens asielaanvraag in behandeling nemen, zeggen de verdragen. Volgens ECRE is er geen enkele aanwijzing dat Italië aan die verplichting probeert te ontkomen.

Wat de Europese partners niet kunnen verlangen is dat de Italiaanse overheid alle asielzoekers achter slot en grendel zet tot hun aanvraag is afgehandeld. Dat is in sommige landen - waaronder Nederland - wel praktijk, maar het is nergens als plicht vastgelegd.

De zorg van Italië's partners, met name Duitsland, komt voort uit het feit dat er al veel Koerden wonen, zegt Roscam Abbing. In Duitsland wonen er zo'n 600 000, van wie de meesten ooit als gastarbeider kwamen. Landen als Duitsland ondergaan nu de gevolgen van die gastarbeider-politiek, zegt Roscam Abbing, omdat ze een zuigkracht uitoefenen op Koerden die Turkije ontvluchten.

Landen als Duitsland, Nederland en Zweden zijn bovendien populair omdat ze betere opvang hebben voor vluchtelingen dan andere Europese landen.

Maar ook die verschillen hebben de Europese politici aan zichzelf te wijten, zegt Roscam Abbing; het is nooit gelukt binnen de Europese Unie tot afspraken te komen over een gemeenschappelijk niveau van voorzieningen voor vluchtelingen.