MAVO, HAVO EN VWO NATUURKUNDE

Trouw volgt in deze rubriek examenkandidaten van drie scholen in Wageningen en Rhenen. Gister deden scholieren van mavo en VBO examen Frans. Havo-ers schreven voor Nederlands een opstel, en VWO-ers hadden Grieks. Voor alle schooltypen stond natuurkunde op het programma.

“Ik heb maar weinig vragen hetzelfde als Emiel”, zegt Tari Felix beteuterd. “Alleen de hele simpele heb ik goed. Zoals vraag 21. Daar moest je zeggen of je het eens of oneens was met het standpunt dat de elektrische auto volkomen schoon is omdat die geen uitlaatgassen levert. Ik was het er niet mee eens. Alleen al het opladen van elektriciteit is energieverspillend”, zegt ze.

Eigenlijk moest Tari een zes halen voor natuurkunde. Vanavond zal ze meteen op teletekst controleren of zij gelijk had, of Emiel. Emiel zelf gaat niet voor de buis zitten. “Je kunt toch niets meer veranderen. Ik heb geen zin om onnodig te piekeren.”

Terwijl de examenkandidaten voor mavo en havo het examen natuurkunde keurig op tijd afkregen, bleven de meeste VWO-leerlingen tot de laatste minuut zitten.

“Het was echt veel te veel”, vindt natuurkundedocent Hans de Winter. “De leerlingen die heel vroeg weg zijn gegaan, zullen vast de vragen niet volledig ingevuld hebben. Het was bijna niet te doen in drie uur.”

Inderdaad kampten de VWO-leerlingen Albert-Jan Pomper en Martin Dieleman met tijdgebrek. “Ik reken van tevoren uit hoeveel tijd ik heb voor een vraag. Ik loop coninu op mijn horloge te kijken of ik nog wel volgens mijn tijdschema werk”, meldt Martin.

Met het examen op zich had hij trouwens niet zo heel veel moeite. “Het examen was wel te doen. In het begin sloeg ik een paar vragen met het idee 'daar kijk ik straks nog wel even naar', maar daar had ik op het eind echt geen tijd meer voor.”

Volgens natuurkundeleraar De Winter kostte opgave drie over de manometer de meeste tijd. In een schema moesten de examenkandidaten een ontbrekende schakeling invullen.

De Winter: “Voordat je de werking van deze schakeling snapte, moest je echt een hele pagina moeilijke tekst lezen. Zo'n opgave is ontzettend tijdrovend.”

Martin en Albert-Jan vinden het jammer dat de meeste vragen in het examen gebaseerd zijn op de stof die ze dit jaar nog snel evengeleerd hebben. “Het examenjaar is een kort jaar. Voor moeilijke onderwerpen als fysische infomatica is gewoon meer tijd nodig. Ik vind het gewoon jammer dat ik geen tijd gehad heb om het te begrijpen”, zegt Albert-Jan.

Net als Martin heeft Albert-Jan zoveel mogelijk ingevuld. “Wanneer je een denkrichting aangeeft, krijg je vaak nog wel een puntje.”

Ze kennen hun docent goed: De Winter geeft leerlingen altijd het voordeel van de twijfel. “Als ze het maar begrepen hebben.”

Volgens De Winter was het havo-examen natuurkunde relatief pittiger dan het VWO-examen. “Vaak veel te veel denkstappen in een vraag. Zo was het bij vraag twee over zonnebrand onduidelijk waar die op sloeg. Ik kan het goed begrijpen als leerlingen daar niet uitgekomen zijn.”

Havo-kandidaat Marc van Driel had van onduidelijke formuleringen geen last. Hij vond alle vragen makkelijk en kan de antwoorden bijna allemaal uit zijn hoofd opnoemen. Hij vertelt: “Met behulp van een geluidsbron de gemiddelde temparatuur van het oceaanwater meten, moesten we berekenen hoeveel het maximale aantal straling is dat binnen een dag op een huid mag vallen. Ik kon op iedere vraag een antwoord geven. Het examen was in ieder geval makkelijker dan de oefenexamens van voorgaande jaren.”

Maar Marcs vriend Michiel Hendriks komt verslagen uit het examenlokaal. “Het ging helemaal niet”, zegt hij. “Ik heb zo'n tien van de zevenentwintig vragen niet ingevuld, omdat ik er gewoon niets van begreep.”

Eerlijk gezegd was hij ook niet zo goed voorbereid. Michiel is uitgeloot voor de sportacademie in Tilburg en dat werkt niet echt stimulerend op zijn examen-motivatie. “Ik kom maar moeilijk op gang. Vanmorgen heb ik misschien twee uurtjes geleerd en gisteravond de oefenopgave van vorig jaar doorgekeken. Maar die snapte ik ook niet totdat ik Marc had gebeld.”