*

 
dossier

Archief

Super Bowl Sunday is meer dan een feestdag

MART SMEETS − 27/01/96, 00:00

Ze zeggen dat meer dan de helft van de Amerikaanse bevolking ernaar kijkt. Naar de tv-uitzending van de Super Bowl. Morgen is het zo'n beetje Holy Sunday in Amerika; mensen plannen bezoek bij vrienden en koppelen dat aan een Super Bowl-brunch of een echte garden-party, waarbij de gasten gestoken zijn in óf kleren van de teams.

Ik heb eens zo'n feest meegemaakt. Het was er reuze gezellig, je kon drinken en eten, er liepen nogal wat ver-Amerikaniseerde Hollanders rond die kwebbelden en roddelden en eigenlijk was die hele tv-uitzending kwatsch in het kwadraat, want na het derde kwart keek eigenlijk niemand meer naar de tv, maar kletste men honderduit. Ik herinner me dat ik één van de weinigen was die bleef kijken en ook aangesproken werd omdat ik zulks deed.

Dat hoorde niet. Super Bowl Sunday was een feestdag en sport, in dit geval footballen, was slechts een aanleiding om je lekker vol te laten lopen en veel chicken-wings (gemarineerd, dus lekker) of inktvisringen te eten. Terwijl ik keek, zag ik andere vaderlanders uitzwermen over terrassen en kamers, glas in de hand, geslaagde lach op de half-rijke kaken en het football was hoegenaamd niet interessant meer. Ik vond dat vreemd.

Vroeger volgde ik het op een krakerig radiootje en luisterde naar de AFN, de American Forces Network. Dan sliep ik bijna altijd in het derde kwart in, van vermoeidheid, en miste ik de kampioen, maar ik was er tenminste bij, toonde interesse en wist wie er goed speelden.

Nu ga ik weer kijken, hoop ik, want ik weet niet welk commercieel station deze extravaganza uit durft te zenden.

Dit jaar speelt Dallas Cowboys tegen Pittsburgh Steelers en dat is net zoiets als arm tegen rijk, arbeiders tegen nieuwe-rijken, volk tegen patsers, groene zeep tegen goud.

De Steelers mogen eenvoudig niet winnen omdat de Cowboys zo'n beetje de trots van sportief Amerika zijn: show, glitter en brute kracht vermengd met vernuft van hautaine solisten. De Steelers komen uit de stinkende mijnstad Pittsburgh, daar waar de lucht bevuild is en de mensen hard werken en het 's winters koud hebben. Ze spelen recht-door-zee football, hard en soms te hard, maar dat maakt niets uit. De gemiddelde Amerikaan houdt niet van de Steelers, ik wel. Het zijn allemaal underdogs, vaardig, dat wel, maar hun carrières zijn ontdaan van glitter en glorie, hun kleuren zijn zwart en geel en hun namen zijn onbekend.

De Cowboys zijn protserig, met goud behangen, van zichzelf overtuigde sportjongens: rijk, verwend en verpest. Men noemt de Cowboys 'America's team' en dat is heel erg. America's team betekent immers niet van het volk, maar meer van de sub-rijke, frivool levende, tamelijk domme, kortzichtige, veelal Republikeinse doorsnee Amerikaan. Het soort dat je op feestjes tegenkomt: de glasheffers, schuinmarcheerders, autoverkopers, advocaten en huisjesmelkers. De mensen die het goed voorhebben met hun eigen Amerika en dat land is dus niet het 'Amerika' van de Steelers.

De geel-zwarten doen het goed bij de arbeiders en andere kanslozen, in de grote steden in het oosten en verder nergens. De Steelers mogen de Super Bowl spelen omdat er een onderhond moet zijn, omdat er nu eenmaal twee teams moeten spelen.

Football is o zo Amerikaans en wij, burgertruttige Europeanen, hebben niets met deze sport die geweld en kracht uitstraalt. Wij zien niet in dat deze vorm van land-veroveren rechtstreeks uit de ziel van de Amerikaan komt, wij vinden de Super Bowl een barbaars spel en vergelijken het met de gladiator-gevechten in Rome.

Wij hebben het mis, maar weten dat niet en dat zou niet zo erg zijn als we niet zo tergend arrogant waren in onze beschouwingen over wat er in Amerika gebeurt. De Super Bowl is voor die barbaren van overzee gewoon een excuus om een zondag lol te maken, te drinken, te feesten en niet over eigen salaris en eigen status te praten maar over dat van rijke getto-kids die elkaar het hoofd afslaan en vaardig tackles ontlopen.

Zondagnacht zal ik, hoe moe ik ook ben, zitten kijken en genieten. Ik haat de Cowboys, dat is al jaren zo, maar of ik voor de Steelers ben? De 49-ers zijn al een tijdje mijn favoriete team, maar dat heeft met de leeftijd te maken. Denk ik.

Zondag dus. De Super Bowl. Sommige kennissen kijken me meewarig aan als ik vertel dat ik ga kijken. En bij het derde kwart waarschijnlijk in slaap val.

mailIcon print |