Ikea-oprichter sluit zijn zonen uit van opvolging

Van onze redactie economie AMSTERDAM - De oprichter van woonwarenhuis Ikea, Ingvar Kamprad, wil niet dat een van zijn drie zoons het concern gaat leiden. Ook heeft hij de mogelijkheden voor de familie beperkt om aan het bedrijfskapitaal te komen. De 69-jarige Zweed wil zo voorkomen dat het concern ten onder gaat aan familie-twisten.

Dat onthult Kamprad in het Zweedse blad Manadens Affürer. Hij noemt het “geen goed idee” dat een of meer van zijn zonen - Peter (31 jaar), Jonas (29) en Mathias (26) - bestuursvoorzitter wordt. Hij vindt het risico dat er onderlinge strijd uitbreekt te groot. “Ze begrijpen mijn argumenten”, schetst Kamprad de reactie van zijn zonen.

Overigens weert Kamprad zijn zonen niet helemaal uit het concern weert: “Zij willen en zullen een invloedrijke rol krijgen in de groep”, stelt hij.

De vader begon in 1943 als marskramer in het zuiden van Zweden en bouwde in de jaren daarna een internationale keten van woonwarenhuizen op. Ikea werd zelfs meer dan een warenhuis: de eenvoudige oer-Zweedse houten meubels werden een trend. De 'Ikea-gids', in feite een grote folder die jaarlijks huis-aan-huis wordt verspreid, wordt in menig huishouden bewaard als inspiratiebron.

Ikea heeft in 26 landen, waaronder Nederland, 124 vestigingen:; er werken 30 000 mensen. De omzet bedroeg vorig jaar 9,4 miljard gulden, de winst 600 miljoen.

Kamprad zelf trad tien jaar geleden terug als bestuursvoorzitter. Hij benoemde Anders Moberg, die niet uit de familie komt, tot opvolger. Maar Kamprad hield de touwtjes stevig in handen. Hij heeft de financiële structuur van Ikea nu zo gemaakt dat de familie zijn geld er niet gemakkelijk uit kan halen. Kamprad meent dat een beursgang niet goed zou zijn voor Ikea. “Het zou onze lange-termijnaanpak kunnen hinderen”, zegt hij. Verder wil hij de egalitaire sociale cultuur in het concern verankeren.

Ikea bestaat in feite uit drie delen: de kernactiviteiten (warenhuizen) zitten in Ikeakoncernen. Dan is er nog Inter Ikea die over Ikea-franchise, -handelsmerk en -copyright gaat. De derde poot is Ikano-koncernen, de beleggingspoot en eigenaar van de Habitat-woonwinkels in Groot-Brittannië en Frankrijk. Dit onderdeel is eigendom van de drie zoons.

Afgelopen najaar was Kamprad nog op bezoek in Heerlen bij de jongste (en zesde) Ikea-vestiging in Nederland. De volgende winkels zullen komen in Groningen en Utrecht. Vorig jaar draaiden de zes Nederlandse vestigingen, met 1600 werknemers, een omzet van 400 miljoen gulden.