Kiezers twijfelen massaal aan capaciteiten nieuwe president

Van onze buitenlandredactie AMSTERDAM - De Pakistaanse verkiezingen hebben een duidelijke winnaar opgeleverd: Nawaz Sjarif en zijn Moslimliga. Maar hoe groot de winst ook is, het land is er weinig stabieler van geworden.

En de stand is weer gelijk: 2 - 2. Bij de vierde verkiezingen in Pakistan binnen negen jaar heeft Nawaz Sjarif een verpletterende overwinning behaald op zijn rivale Benazir Bhutto, die in '88 en '93 won.

Premier Bhutto werd eind vorig jaar naar huis gestuurd door de Pakistaanse president, Faroek Leghari, wegens (onder meer) wanbeleid en verregaande corruptie. Bhutto vocht haar ontslag nog wel aan voor het Hooggerechtshof, maar dat besliste dat het staatshoofd terecht tot verkiezingen had besloten.

Leghari had met de stembusgang een “wedergeboorte van de democratie” in het vooruitzicht gesteld. Maar de Pakistaanse kiezer blijkt onderhand nog maar weinig vertrouwen te hebben in het 'spel van de democratische krachten': nog geen één op de drie stemgerechtigde Pakistanen vond het maandag de moeite om naar het stembureau te gaan.

Die opkomst is een laagte-record sinds het leger besloot weer een burgerregering toe te laten, in 1985. Verwonderlijk is het groeiende wantrouwen van de Pakistaanse bevolking niet. De vier kabinetten van de afgelopen twaalf jaar werden alle door het staatshoofd ontbonden wegens corruptie en wanbeheer.

De winst van Sjarifs partij, de Pakistaanse Moslimliga (PML-N), mag dan in een bedenkelijk daglicht staan door de lage opkomst, de vreugde bij de overwinnaars was er niet minder om. De zege viel fors uit. Bij het tellen van de stemmen gisteren, was al snel duidelijk dat de PML-N de absolute meerderheid zou halen in het 217 zetels tellende parlement.

De afgezette Bhutto bezorgde haar aanhang een enorme domper. Haar Pakistaanse Volkspartij (PPP) stond gisteravond op nog slechts 17 zetels. In het vorige parlement hadden de Bhutto-getrouwen 86 stoelen, tegen die van Sjarif 72. Nog veel erger was de uitslag voor de nieuwe partij van cricketheld Imran Khan, de PTI: die had op hetzelfde tijdstip nog geen enkele zetel behaald.

Bhutto begon gisteren meteen met haar campagne voor herverkiezing. Ze betitelde de verkiezingen als “één grote fraude”, en zal de uitslag voor de rechtbank aanvechten. Sjarif speelde op zijn beurt de verzoener. Hij noemde zijn tegenstander een slecht verliezer, en wees op het oordeel van internationale waarnemers dat de verkiezingen eerlijk waren. Maar hij onderstreepte dat hij niet uit is op wraak. De aanstaande premier zal zijn voorganger niet voor het gerecht slepen wegens corruptie, en dat moet toch een heel opluchting zijn voor Benazir.

Lijmen Sjarifs poging Bhutto en haar PPP te lijmen is begrijpelijk omdat hij zich met meer problemen tegelijk ziet geconfronteerd. Zo zijn er de protesten van radicale moslims. Zij hebben de verkiezingen geboycot, en willen nu al de straat op om het te benoemen kabinet tot aftreden te dwingen.

Bovendien ziet de nieuwe sterke man in Islamabad zich geconfronteerd met Leghari, een vroegere bondgenoot van Bhutto. De president heeft zo'n beetje een Frans stelsel ingevoerd, waarin hij als presient het voor het zeggen heeft. Het Pakistaanse staatshoofd heeft al gewaarschuwd dat er niet getornd mag worden aan het economisch beleid van het interim-kabinet, dat hij instelde na de val van Bhutto. En Leghari heeft een nationale veiligheidsraad opgericht. Daarmee krijgt het leger, dat op de achtergrond altijd al in staatszaken roerde, nu formeel een stevige vinger in de pap over het regeringsbeleid.

Het betekent dat de speelruimte voor Sjarif beperkt is. De verkiezingswinst van de 48-jarige industrieel werd op de beurs in Karachi beloond met een forse stijging van de KSE-100-index, met 53 punten naar 1650. Sjarif heeft beloofd dat hij zich zal inspannen voor meer buitenlandse investeringen. Dat is nodig ook, want het land is economisch op sterven na dood: de staatskassen zijn leeg en met de werkgelegenheid is het bedroevend gesteld.

Maar gezien zijn staat van dienst, valt te begrijpen dat een ruime meerderheid van de Pakistaanse kiezers twijfelt of Sjarif erin zal slagen de neergaande economische spiraal te doorbreken, en het land op het spoor naar een welvarende toekomst te zetten.