COLUMN

Stuy, Suurbier, Vasovic, Hulshoff, Krol, Rijnders, Neeskens, Mühren, Swart, Cruyff, Keizer. Als zo'n rijtje u verder niets zegt kunt u dit stuk rustig ongelezen laten want dan dringt de schoonheid van voetbal niet tot u door: Overbeek, Van Schijndel, De Munck, Terlouw, De Vroet, Van Bun, Schijvenaar, Timmermans, Brandes, Wilkes, Lenstra. 't Is net of men de heiligen afroept, door hun namen te memoreren een zegen over het komende voetbal afsmeekt. In stadions, waar de speaker de opstellingen doorgeeft, wordt dan ook bij elke naam door het publiek instemmend of afkeurend gereageerd; de namen die als orfische influisteringen over het veld galmen voorspellen als het ware reeds wat er gaat gebeuren. Een 'Introïtus'. De ware kenner koestert ze als edelstenen: de Kwakkernaat, een Hazelhekke, Eddie P.G.

De namen alleen zeggen kennelijk genoeg, bij het horen raakt men in verrukking, ziet onvergetelijke acties voor het geestesoog, historische blunders, alles wat het voetbal tot religie maakt. Eén van de voorbeeldigste voetbal-lyrische monumenten is dan ook het bekende sonnet van Nico Scheepmaker 'Het totale voetbal', dat uitsluitend bestaat uit namen: 'Strik, Colombain, Van Beveren en Haan, Pijs, Fransen, Bleijenberg en Advocaat, Matthijssen, Overweg, Rep, Kwakkernaat, Beek, Van der Kuijlen, Lelieveld en Zwaan, Van Eeden, Hovenkamp, Kleton, Cabo, Schneider, Kornelis, Bos en Klijnjan, Smid, Krijgh en Oosterwold, Drost, Kolkman, Van Kraay, Fernandez, Hoeben, Tetteroo. Walbeek, Van Esdonk, Donkers en Redel, Gritter en Schipper, Ouwens en Israel. Herben, Van den Dungen, Jansen en Krol, Coté, Marijt, Van Veen, Schrijver en Mol. Rijsbergen, Schaafstra, Keizer en Vonk, Van Kooten, Van der Ban, Suurbier en Pronk.' Voor de echte specialisten bestaat zelfs een Duitse versie: 'Kleff, Wimmer, Hoenness' etc. De mooiste voetbalverslaggeving is dan ook die waarbij de reporter alleen nog maar van tijd tot tijd de namen laat vallen en de rest voor zichzelf laat spreken: Van der Sar, Blind, Davids, Kluivert. Nader commentaar overbodig.

In voetballyriek gaat het slechts om klanken, net als in Engelmans befaamde gedicht 'Vera Janacopoulos'; 't is net als met muziek, de schoonheid ervan uitleggen lukt toch niet. Onlangs publiceerde Henk Spaan ten bewijze daarvan de bundel 'De zoon van Cruyff'. De markantste passages sommen slechts op: 'Hasil, Jansen, Van Hanegem', 'Keizer en Moulijn / Alleman, Lambert Verdonk', 'Kras, Platvoet, Vlak / Kwakman, Karregat'. We zwijgen eerbiedig bij zulke geïnspireerde regels. KNVB, wat vloeit mij aan? uw voetbalveld is louter naam.

Hoeveel namen van voetballers zullen in 1996 weer over het scherm rollen, als knikkers en stuiters. Namen van eenvoudige zeggingskracht of kostelijke praal. En wij, Schoutens der aarde, maar genieten van zoveel onverklaarbaar moois.