'Grof taalgebruik' van Sancho Panza gaat schouwburgen te ver

Van onze correspondent GRONINGEN - Kinderlokkers, leernichten en travestieten. Die horen niet in een familievoorstelling, vinden de schouwburgdirecteuren van Hoogeveen, Leeuwarden en Oss. Regisseur Josja Hamann is woedend dat ze daarom de voorstelling van zijn Vooropleiding Theater hebben verboden.

Het Groningse jongerentheater zou deze maand met 'De wraak van Sancho Panza' van tv- en toneelschrijver Flip Broekman de provincie in. De drie schouwburgdirecteuren hebben echter wegens 'grof taalgebruik' een streep gezet door de geplande voorstellingen. Hamann is verbijsterd en verbaasd. Hij kan geen enkel begrip opbrengen voor hun 'betuttelende' besluit. “We hebben het theaterstuk zeven keer in Groningen opgevoerd. De schouwburgdirecteuren hadden bij de uitgang moeten staan. Dan zouden ze door de reacties zijn gerustgesteld, en hadden ze het stuk niet hoeven af te gelasten.”

Directeur H. Everts van De Tamboer in Hoogeveen vindt dat 'Sancho Panza' onder de verkeerde vlag werd verkocht. “Het stuk was aangekondigd als een gezellige familievoorstelling rond de feestdagen. Daar komen ouders met kinderen van vijf à zes jaar op af, die een sprookje verwachten. De voorstelling bleek echter helemaal gericht op jongeren van twaalf tot zestien jaar. Het hele verhaal gaat aan jongere kinderen voorbij.”

Het was J. Buchener van het Posthuis Theater in Heerenveen die zijn collega-schouwburgdirecteuren waarschuwde voor de Vooropleiding Theater. Nadat het stuk in zijn theater was opgevoerd, sloeg hij alarm.

Directeur R. Raaymakers van De Lievekamp in Oss besloot de voorstelling zelfs te schrappen zonder haar met eigen ogen te hebben beoordeeld. Hij is puur afgegaan op de bevindingen van zijn collega-theaterdirecteuren en negatieve recensies. “Het was een moeilijke beslissing. Ik kon het stuk niet meer bekijken doordat het in Hoogeveen is geannuleerd. Ik durf naar ouders toe het risico niet te nemen een toneelstuk met SM-taferelen en grof taalgebruik toe te staan dat was geafficheerd als een kerstsprookje. Ik heb mijn verantwoordelijkheid genomen.”

Volgens regisseur Josja Hamann slaan de H.H. schouwburgdirecteuren de plank mis. “We hebben het stuk tot nu toe voor uitverkochte zalen gespeeld en louter positieve reacties gehad. Het is een absurd, eigentijds stuk over elfen. De kindernichten en travestieten komen maar heel even langs. Kinderen zien ze alleen maar als rare mannetjes, terwijl volwassenen de intellectuele lijn in het stuk kunnen zien. Deze voorstelling is absoluut niet provocerend. Ik heb moeten zoeken naar enkele woorden als klootzak, kutwijf en klaarkomen. Wellicht dat het publiek in Groningen wat meer is gewend dan dat in de provincie.”

Voorzitter Jan Knopper van de Nederlandse Vereniging van Schouwburgdirecteuren kan zich niet druk maken om de kwestie. “Gelukkig hebben we in dit land 127 schouwburgdirecteuren die een volstrekt autonoom beleid voeren. Als zij vinden dat het publiek een bepaalde voorstelling niet kan hebben, dan hebben ze gelijk. Zij kennen als geen ander hun publiek. In die zin vormen ze een soort van theaterkeuring. Maar dat is hun goed recht.”

Josja Hamann vindt het jammer dat het publiek niet in staat wordt gesteld zelf een oordeel te vellen. Hij denkt erover maar te stoppen met familievoorstellingen. “Ik heb geen zin sprookjes te spelen. Dat hoort niet bij ons.”