'Wervende kerk is kerk die niet werft'

Van onze kerkredactie AMSTERDAM - Het publieke beeld van de kerken, in het bijzonder van de Samen-op-Weg-kerken (SoW), gaat er de laatste tijd niet op vooruit. Ze zouden tobben met hun imago en vooral niet voldoende wervend zijn. Jean-Jacques Suurmond, SoW-predikant in Vlaardingen, is totaal uitgekeken op deze kritiek, sterker, hij is het er volstrekt niet mee eens.

In Woord & Dienst van deze week, het opinieblad voor de SoW-kerken, lucht hij zijn hart. “Ik kan niet meer werven” en “Ik wíl niet meer werven”, want, Suurmond is ervan overtuigd geraakt dat “Een waarachtig wervende kerk” juist een kerk is “die niet werft”.

De huidige religieuze situatie wordt volgens hem gekenmerkt door een polarisatie van het Woord en de Geest. De pool van het Woord is het terrein van de dogmatische zekerheden, waar Antoine Bodar en ir. Van der Graaf elkaar vinden. De pool van de Geest is een veel mistiger gebied van New Age-achtige spiritualiteit, waar de eigen individuele ervaring als norm geldt.

Wat beide polen volgens Suurmond gemeen hebben is hun gerichtheid op behoeftebevrediging. Zoals de vrouw die de bijbel, het boeddhabeeldje, de horoscoop en de vibrator op haar nachtkastje als de schatten ziet die haar leven ondersteunen en zin geven. Het Woord en de Geest, “elk op hun wijze bevredigen ze de behoefte aan zekerheid en zingeving.” Op deze manier wordt het geloof echter “gereduceerd tot een verlengstuk van onze eigen behoeften.” En zo'n geloof ervaart Suurmond als “onmetelijk saai”.

Wat dan wel? Kijk naar de broeders van Taizé, luidt zijn advies. “Zij doen geen moeite om in te spelen op de wensen en noden van de toestromende jongeren. Hun gaat het niet meer om het verkrijgen van 'iets'. Zij maken zich niet druk maar zijn eenvoudig, in stilte, zang en meditatie, bezig met dat éne wezenlijke”: de ontmoeting met Iemand en het verlangen naar de Ander/ander.