TRAUMA

Mijn beste herinneringen aan het openbaar vervoer dateren van dertig jaar terug. Het was de tijd waarin van belhamels van een jaar of twaalf nog werd verwacht dat ze in de volle tram hun zitplaats vrijwillig afstonden aan dames, die een dagje Lijnbaan kennelijk als zeer vermoeiend ervoeren.

Wij deden er alles aan die dames te laten staan. Om dit te bereiken, verdiende het aanbeveling onze blikken uitsluitend op de straat gericht te houden. Daarnaast was het een goede tactiek in het geheel niet te reageren op de scheldpartijen van de naar onze zitplaatsen lonkende vrouwen.

Serieus werd het pas als een van hen naar de bestuurder of conducteur stapte. Eenmaal leidde zo'n interventie ertoe dat de tram midden op de Maasbruggen stopte en dat ik eruit werd gezet. Mooie boel was dat, daar ging m'n met pijn en moeite opgebouwde voorsprong. Want hoe raar ook, we maakten er een serieuze competitie van met aan het einde van de rit voor de winnaar een reep Kwatta.

Later heb ik nooit meer in het openbaar vervoer gelachen. Nu geef ik toe, de trein, tram, bus en metro kunnen me wat. Nooit ben ik er aan gewend geraakt en de oorzaak ligt niet bij de woedende dames van weleer. Alleen al de loketten van de metro- en treinstations brengen me in verwarring. Nooit is duidelijk hóe een kaartje te kopen, hoeveel strippen er nodig zijn om van 'zone A' naar 'zone D' te rei zen. Altijd ontstaat gezeur met wisselgeld en het blijft een gok de weg naar het juiste perron te nemen.

Zolang de auto start, is er niets aan de hand. Maar zodra je afhankelijk bent van dat openbaar vervoer, leidt dat tot trauma's. Pas nog zat ik in de express van Gothenburg naar Stockholm. Mooie uitvoering en een aardige conducteur, daar niet van. Maar binnen twintig minuten, de trein stond nota bene nog stil, was ik vier keer van mijn plaats verdreven. Door Zweden die op hun kaartje wezen en zeiden dat ik fout zat en 'op mijn eigen nummer moest gaan zitten'.

Eigen nummer? Ik heb het niet kunnen ontdekken en ben maar blijven hangen. Opheldering heb ik overigens niet gevraagd. Het risico dat één van de mede-reizigers me zou afschepen met de in de jaren zestig gevleugelde uitspraak 'Op het dak is nog plaats' leek me iets te groot.