De kracht van de Portugese druivenrassen

Importeurs La Bourguignonne, Leiderdorp (071-5896051) André Kerstens, Tilburg (013-4652700) Vinites, Haarlem (023-5384444) Wielinga, Leeuwarden (058-2125806)

Een prettige bijkomstigheid van deze situatie is dat men ook niet het geld heeft om op uitgebreide schaal allerlei niet-Portugese druivenrassen te planten als chardonnay, merlot, of cabernet. Daarvan hebben we er in deze wereld al meer dan genoeg. De kracht van eigen Portugese druivenrassen als trincadeiro, periquita en baga is dat ze uitstekende tegen de zinderende hitte kunnen, die vooral het zuiden van het land in de zomermaanden zo kan teisteren. Sinds de toetreding tot de Europese Unie kent Portugal een systeem van herkomstbenamingen dat in essentie overeenkomt met dat in de andere wijnlanden van de Unie. De beste gebieden mogen zich Denominaco de Origem Controlada (DOC) noemen, zoiets als Appellation Controlé. Daarnaast kent men de de aanduiding 'Vinho Regional', een aanduiding die staat voor een grotere streek. Ook hierbij is sprake van een afgebakend gebied. Daarnaast kent men nog een soort tussenvorm, de VQPRD's, Vinhos de Qualidade Produzidos em Regioes Determinadas, allerlei kleine streken door het gehele land met veelal nog onbekende namen, zoals Cartaxo, Santarm of Almeirim. Een tikje verwarrend allemaal, het is aan de producenten om hun streek de nodige bekendheid te verschaffen.

Sogrape, Bairrada Reserva 1990 Kerstens, ¿13,95

Een van de gebieden die niet al te lang geleden - in 1979 - de status van DOC verwierf is de Bairrada. Hoewel men van Portugal vaak het idee heeft dat het er altijd heet en droog is, garandeert de ligging van Bairrada, dicht bij zee, halverwege Lissabon en Porto, de aanvoer van zeeluchten met vaak aanzienlijke hoeveelheden regen. Aan de basis van rode Bairrada staat een heel eigen, specifieke druif: de baga. De baga (minimumgehalte 50%, meestal meer) geeft wijn met een heel eigen karakter, stevig, rijk, maar ook een tikje droog en boers. Niet altijd gemakkelijke wijnen dus. Het is eigenlijk niet verwonderlijk dat de streek jarenlang heeft gediend als een belangrijke bron van een van de meest pretentieloze wijnen van Portugal: Mateus ros. Dit licht prikkelende wijntje maakte de producent, Sogrape, tot een van de machtigste van Portugal. Gelukkig heeft Sogrape begrepen dat het verstandig is om van de wijngaarden in Bairrada ook een echt goede Bairrada te maken. De Reserva '90 is er zo een: niet te droog, maar modern van stijl, met fruit en elegantie, ferm en krachtig, maar met uitstekende tannines, fris zuur, kersen, bitter, lengte; fraai.

Tinto de Lagoalva 1992, Ribatejo Vinites, ¿11,95

De Ribatejo is het vruchtbare hart van Portugal. Op zijn weg naar de hoofdstad Lissabon bevloeit de Taag rijkelijk zijn vlakke oevers. De welvaart van deze streek stelt de producenten in staat om te investeren in de wijn. Lagoalva de Cima, een fraai landgoed op de linkeroever van de Taag, tegenover Santarom, is een van de sprekende voorbeelden. Behalve op de productie van zuidvruchten, hout of asperges heeft men zich toegelegd op de wijn, bijna als een soort hobby. Kosten noch moeite worden hier gespaard. Goede wijnmakers, lage opbrengsten, aanplant van kwalitatief goede druivenrassen, overal wordt aandacht aan besteed. Portugese druiven voeren hier de boventoon, maar er is ook wat syrah, de druif uit het Franse Rhonedal. De '92-er van Portugese druiven is een mooie wijn, lekker sappig, met goed fruit, aangenaam en open, gerijpt en zwoel. De Syrah uit hetzelfde jaar is nog iets krachtiger, voller, maar wat minder algemeen verkrijgbaar.

Fruto de Outono 1994, Vale de Fornos, Ribatejo La Bourguignonne, ¿6,95

Het lijkt wel of je in Portugal heel rijk moet zijn om goede wijn te kunnen produceren. Net als de familie van Lagoalva de Cima is de familie Monteiro, eigenaar van Vale de Fornos, zeer bemiddeld. De vader des huizes heeft zijn fortuin gemaakt in de wegenbouw, moeder houdt zich bezig met de wijn, niet gehinderd door al te veel kennis. Men heeft hier de meesterzet gedaan om een uitnemend oenoloog in te huren: Bento de Carvalho. Deze getalenteerde wijnmaker maakt heel zwoele en rijke wijnen, die uitblinken door concentratie en kracht.

De Fruto de Outono is warm en zwoel, met lekker kersen en frambozen in de geur, met een stevige, maar ook fruitige smaak, lekker sap, karakter, eigenzinnig, maar niet te droog of te stoffig; goed, zeker voor zijn prijs.

Fiuza Chardonnay 1995, Ribatejo Wijnkoperij Wielinga, ¿12,95

Het gaat me een beetje aan het hart, maar er zijn bedrijven die flink scoren met wijnen gemaakt van niet-Portugese (Franse) druivenrassen. Fiuza plantte een jaar of tien geleden maar liefst tweehonderd hectare cabernet-sauvignon, chardonnay en sauvignon. Aanvankelijk had men daar maar weinig succes mee. Dat veranderde toen Fiuza het pad kruiste met de al jaren in Portugal werkzame Australische wijnmaker Peter Bright. Hij ging met ingang van de oogst van '94 bij Fiuza aan de slag en de resultaten waren verbluffend. Hij wist de wijnen perfect aan te passen aan de moderne smaak, met het nodige fruit, frisheid en lichtvoetigheid. De Chardonnay verraadt de hand van de wijnmaker: hij is heel Australisch van karakter, boterig en dik, caramel, romig en vet, wat hout, met lengte, rijkdom, mooi vol en rijk.