Gedragscode voor advocaten

Hebben advocaten nu werkelijk een met behulp van politie en justitie op te stellen gedragscode nodig, om zichzelf te beschermen tegen criminelen? Volgens de Nederlandse Orde van Advocaten is die hulp nodig omdat grote criminelen steeds vaker met ingewikkelde zaken en constructies erin slagen om gepatenteerde juristen voor hun karretje te spannen. Het is minstens een merkwaardig aandoend verzoek.

Burgers schakelen doorgaans advocaten in omdat die op het gebied van wat wettelijk toegestaan en verboden is, juist de specialisten bij uitstek zijn. Het is dan ook heel merkwaardig, als advocaten vervolgens door hun eigen beroepsvereniging worden geschetst als mogelijke slachtoffers van handige boeven.

De vraag, die de advocaten met enkele pakkende voorbeelden illustreerden, blijkt vooral te luiden: zwichten advocaten niet te veel en te vaak voor de verleiding van het grote geld? Advocaten bouwen met hun clienten een vertrouwensrelatie op, waarbij het niet ongebruikelijk is dat de jurist iets van zijn eigen leven en streven toont. Dat is het moment, zie bijvoorbeeld de zaak-Bruinsma, waarop een beetje boef, wiens kwaliteiten vooral gericht zijn op de zwakke kanten van mens en maatschappij, zijn kans ruikt. Het is veelal dan ook meer een kwestie van moraal dan van gebrek aan juridische toerusting, wanneer advocaten met duistere constructies op pad gaan.

Het is ontegenzeggelijk waar dat politie en justitie met de problemen van handhaving van normen en waarden in de eigen gelederen, de laatste jaren behoorlijk wat ervaring hebben opgedaan. Maar het gaat wel ver om dan daar bijstand te zoeken voor kwesties die advocaten gewoon ieder voor zichzelf moeten regelen. Laten we zeggen: als een gewone burger.

Het verzoek doet ook vreemd aan, wanneer de advocaten tegelijk constateren, dat politie en justitie het bij de opsporing steeds minder nauw nemen met de wettelijke grenzen. Zij constateren zelfs dat de rechtszekerheid voor de burger in het gedrang is geraakt. Met andere woorden, volgens de advocaten zwichten politie en justitie vanwege de ingewikkeldheid van zaken al voor hun eigen buitenwettelijke prioriteiten. Laten ze daar dan niet gezamenlijk een moralistisch conglomeraat van maken.