Modelcontracten bevestigen praktijk gastouderopvang

Afgelopen vrijdag suggereerde een artikel in Trouw, waarin Sabine Kraus van het Instituut Vrouw en Arbeid aan het woord werd gelaten, dat door de werkgeversorganisatie VOG ontwikkelde modelcontracten de dood voor de gastouderopvang betekenen. Niets is echter minder waar. Wat is er nu feitelijk aan de hand?

Sinds 1996 voert de VOG een, door het ministerie van VWS gesubsidieerd, project Gastouderopvang uit. Dit project heeft tot doel de opvang van kinderen door gastouders te versterken en bestaande knelpunten op te lossen. Een van de belangrijkste knelpunten was het door de belastingdienst gesuggereerde bestaan van een dienstbetrekking tussen gastouderbureau en gastouder. De consequentie hiervan zou zijn, dat het gastouderbureau loonbelasting etc. zou moeten betalen. In dat geval zou de gastouderopvang inderdaad ten dode zijn opgeschreven.

Een (onafhankelijk) onderzoek wees uit dat de gastoudebureaus zich in overgrote meerderheid bezig houden met bemiddeling en daarmee vrijgesteld zijn van loonbelastingverplichtingen. De door de VOG opgestelde modelcontracten zijn niets meer dan de vastlegging van de bestaande praktijksituatie. Dat dit dus zou leiden tot een situatie waarin de vraagouder geen enkele zeggenschap meer heeft over hoe de gastouder met het op te vangen kind moet omgaan, is onzin.

Zeer ernstig is de aantijging, dat modelcontracten de kwaliteit van de opvang om zeep helpen. De VOG streeft met haar project 'Klein Kapitaal' naar continue kwaliteitsverbetering van de kinderopvang, waaronder ook de gastouderopvang. Gastouderbureaus zijn ervaren in de selectie van gastouders. Na de inschrijving hebben zij zicht op de kwaliteit van de geboden opvang. Vraagouders kunnen heel gedetailleerd kenbaar maken welke punten zij belangrijk vinden. Daarnaast is opvang door gastouders vooral een kwestie van goede communicatie tussen vraag- en gastouder. Het gastouderbureau bemiddelt op grond van door beide partijen aangegeven wensen. Gastouderbureaus bieden cursussen aan om de kwaliteit te verbeteren, onder andere over goed communiceren.

Al twintig jaar is de gastouderopvang een goede en gewilde vorm van kinderopvang in Nederland. De flexibiliteit (aantal uren onderling te regelen) èn betaalbaarheid hebben ertoe geleid dat inmiddels 13 000 kinderen door 6000 gastouders worden opgevangen, dankzij de bemiddeling van 241 gastouderbureaus. Deze vorm van kinderopvang in een steeds flexibeler wordende maatschappij groeit nog steeds.

Dat Sabine Kraus als vertegenwoordiger van het Instituut Vrouw & Arbeid opkomt voor het recht van vrouwen op minimumloon is terecht, waarmee de VOG het in principe zelfs eens is. Alleen hebben we het dan wel over heel iets anders. De door de VOG ontwikkelde modelcontracten zijn er louter op gericht, om de huidige bedreigingen voor deze vorm van kinderopvang weg te nemen, zonder afbreuk te doen aan de kwaliteit en de bestaande praktijk. Niet de VOG graaft een graf voor de gastouderopvang, maar publicaties die suggesties doen die bezijden de waarheid dan wel feitelijk onjuist zijn.