Hongarije wacht regering van liberalen en socialisten

BOEDAPEST - De Hongaarse liberale partij heeft gisteren een uitnodiging aangenomen om coalitiebesprekingen te beginnen met de socialistische partij, die in de verkiezingen in mei de absolute meerderheid in het parlement behaalde. Een socialistisch-liberale regering in Hongarije is daarmee aanzienlijk dichterbij gekomen.

De socialisten gingen zaterdag in hun congres al met een meerderheid van 96 procent akkoord met het verzenden van een uitnodiging aan de liberalen om nog deze week de gesprekken te openen. De socialisten benadrukten daarbij dat het om een gelijkwaardige coalitie moest gaan en dat ze er niet op staan dat de zetelverhouding in het parlement (75 procent minus 25 procent) ook in de regering weerspiegeld wordt, meer ministersposten voor de liberalen is bespreekbaar. Binnen de socialistische partij maakte vooral de moderne sociaaldemocratische stroming rond de econoom Laszlo Bekesi, schrijver van het economisch zeer liberale verkiezingsprogramma van de partij en kandidaat-minister van financiën, zich sterk voor een coalitie. In een socialistische regering zonder de liberalen aanvaardt hij geen ministerspost. Zo'n regering zou tevens onder druk komen te staan van groepen in de partij die de hervormingen willen remmen. Niet in de laatste plaats de Hongaarse vakbonden, wier leider Sandor Nagy tegelijk lid is van de socialistische parlementsfractie. De liberalen moeten daar dus een tegenwicht tegen bieden en de socialisten tegelijk in staat stellen om de schuld voor de harde maatregelen de komende jaren te delen. Bovendien hebben beide partijen een tweederde meerderheid, zodat ze eventuele grondwetswijzigingen door kunnen voeren.

Bij de liberalen bestond voor de verkiezingen grote aarzeling over samenwerking met de socialisten als die een absolute meerderheid zouden halen. De partij wil geen bijwagen zijn en eist dan ook, aldus lijsttrekker Gabor Kuncze, dat er harde garanties komen voor een gelijkwaardige rol in de regering.

De partij wil bovenal een omvattend regeerakkoord. In Duitsland zijn dat ook hele boekwerken, aldus partijvoorzitter Ivan Peto. De verdeling van ministersposten hoeft niet perse vijftig-vijftig te zijn, maar er moet wel een redelijke balans komen. Onder die voorwaarden ging gisteren tachtig procent van het congres akkoord met deelname aan coalitiebesprekingen.

Dat socialistenleider Gyula Horn premier wordt, iets wat de liberalen voor de verkiezingen nog afwezen, is inmiddels geaccepteerd. De kiezers laten de partij geen keus. Hoe groot hij de kans acht dat de coalitie echt tot stand komt? “Honderd procent”, antwoordt hij.