Afspraak makelaars leidt tot 'marktbederf'

Van onze economische redactie AMSTERDAM - De makelaarsvereniging NVM maakt prijsconcurrentie tussen haar leden onmogelijk. Dat beweert de vereniging Eigen Huis die beslag heeft gelegd op een 'geheim' reglement. Daarin verbiedt de NVM haar leden om te adverteren met tariefsverlagingen. Hierdoor weten de klanten niet dat sommige makelaars goedkoper zijn.

“Dit is strijdig met de wet die vrije marktwerking regelt. Hierdoor wordt de consument enorm gedupeerd. Die moet nu alle makelaars af gaan bellen en vragen welke tarieven zij rekenen. Dat is toch geen concurrentie”, aldus H. van Herwijnen, directeur van Eigen Huis. Hij is enorm in zijn wiek geschoten omdat de NVM nog geen maand geleden heeft gezegd, dat makelaars die prijsafspraken maken moeten worden aangepakt. Die uitspraak kwam nadat Eigen Huis een prijskartel ontdekte tussen 200 makelaars bij Arnhem. “En nu blijkt dit NVM-reglement te bestaan”, zegt een verontwaardigde Van Herwijnen. Hij heeft het ministerie van economische zaken gevraagd onmiddellijk op te treden tegen dit 'marktbederf'.

Via een NVM-makelaar uit Apeldoorn kreeg Eigen Huis het 'reglement op collegiale verhoudingen' van de NVM in handen. Volgens Van Herwijnen wilde deze makelaar zijn tarieven met 25 procent verlagen en dat bekend maken. “Maar hij werd door collega's op de vingers getikt.” Daarbij werd gewezen op artikel 6g waarin staat dat NVM-leden hun tarieven, als die onder de adviesprijzen liggen, niet publiek mogen maken: via advertenties, direct mailings noch interviews.

Woordvoerder T. Stoffer van de NVM erkent dat er zo'n verenigingsreglement bestaat. Hij geeft ook toe dat deze gedragscode van kracht is geworden nadat de makelaars hun vaste prijzen moesten loslaten. Het prijskartel van de NVM werd, net als alle andere kartels, vorig jaar juli verboden verklaard. De makelaars wisten nog even te ontsnappen aan het verbod door ontheffing aan te vragen. Maar staatssecretaris Van Rooy was niet te vermurwen. Met ingang van februari dit jaar lieten de makelaars hun kartel schieten.

Doel van het verbod op advertenties is echter niet, zo zegt Stoffer, om de concurrentie te beperken. “Leden zijn vrij om lagere tarieven te rekenen. Daarin zijn geen beperkingen. Maar wij willen dat de discussie over prijs en kwaliteit van de geleverde diensten plaatsvindt tussen klant en makelaar. En niet via de pers. Als meneer Van Herwijnen een Volvo koopt, gaat hij toch ook met de garagist onderhandelen?”

Volgens Stoffer zijn er meer beroepsgroepen, zoals advocaten, die hun leden verbieden met tarieven te adverteren. Van Herwijnen houdt vol dat het verbod met prijzen te adverteren in strijd is met de wet op economische mededinging, waar de makelaars onder vallen en de advocaten (nog) niet.

Bij de NVM zijn ze erg boos over de uitval van Eigen Huis. De relatie tussen beide organisaties leek, na jaren felle strijd, juist verbeterd. Zo stelden ze samen een model-koopcontract op. “Ze hadden eerst wel even kunnen bellen, dan hadden we uitgelegd waar dat reglement voor bedoeld was”, meent Stoffer.