Nieuwe club kleinbedrijf vindt woede MKB 'jammer'

DRIEBERGEN - Kleine bedrijfjes met minder dan tien werknemers, de groenteboer op de hoek, de dorpsslager, wie komt er voor hun belangen op? Het MKB Nederland vindt dat zij dat doet, net zo goed als deze organisatie er voor het middelgrote bedrijfsleven is. Maar deze week is er, tot woede van het MKB, een nieuwe organisatie opgericht die zich uitsluitend op de allerkleinste bedrijven richt, het Kleinbedrijf Nederland, KBN.

“De kleine ondernemer heeft vanaf nu de keuze uit twee belangenorganisaties”, zegt Nico Schouten, onder andere oud-bestuurslid van het CDA, en nu lid van het KBN-bestuur. Hij gelooft geenszins dat de vuist die het kleinbedrijf kan maken door deze verdeling aan kracht verliest. Er zijn 500 000 kleine bedrijven in Nederland. Ongeveer 120 000 daarvan zijn lid van het MKB.

Schouten: “De overgrote meerderheid is vooralsnog dus van geen enkele belangenorganisatie lid. Wij zeggen daarom: er is behoefte aan een organisatie die er alleen voor de kleine bedrijven is. Daarmee wil ik geen slecht rapportcijfers geven aan het MKB. Dat zij onze oprichting als een onvriendelijke daad beschouwen, vinden wij jammer.”

MKB Nederland meldde vorige week behoorlijk kwaad te zijn over de toon die het KBN gebruikt in de oprichtingsbrochure. KBN legt daarin uit dat de belangen van het kleinschalige bedrijf zijn ondergesneeuwd door de fusiedrift die Nederland nog slechts één grote MKB-werkgeversorganisatie laat. Het MKB ontstond ruim een jaar geleden na de fusie van de belangengroepen KNOV en NCOV. Volgens KBN bestaat er bij de kleinste bedrijven “een gevoel van verwaarlozing”.

MKB Nederland vindt dat nonsens en spreekt op haar beurt over frustraties bij de oprichters van KBN. Achter de nieuwe organisatie zitten ex-coryfeeën van het NCOV, zoals Schouten zelf, en C. Bosman. Beiden verlieten het NCOV na onenigheid. Daarnaast speelt J. Kiers, oud-senator (CDA), een grote rol. Alle drie zijn zij bekende critici van MKB Nederland. Maar Schouten ontkent in alle toonaarden dat die kritiek het motief is om met het KBN te beginnen.

Schouten: “Die oude NCOV-achtergrond heeft er niets mee te maken. Maar wij hebben wel het gevoel dat de fusie geen meerwaarde heeft gebracht voor het kleinbedrijf. Tot nu toe niet in elk geval, maar je moet dat ook tijd geven. Dat er in de tussentijd met het KBN een apart huis gekomen is voor het kleinbedrijf is een goede zaak, daar is gewoon behoefte aan in de samenleving.”

MKB Nederland zegt overigens nog geen leden verloren te hebben aan de nieuwe organisatie. Volgens Schouten is dat ook niet de bedoeling. “Wij willen niet onder hun duiven schieten, helemaal niet.” Hoeveel leden de nieuwe organisatie heeft, wil hij niet zeggen. “Omdat wij pas deze week zijn opgericht, kunnen leden zich ook nu pas aanmelden. We weten dat sommigen daar nu mee bezig zijn.” De nieuwe club mikt er echter op eind dit jaar 8000 leden te hebben en eind volgend jaar 20 000.

KBN wil leden een contributie van 1 gulden per week per lid laten betalen. “Het MKB is duurder.” De KBN-organisatie maakt, zo zegt Schouten, minder kosten. Schouten: “Geen dikke dure gebouwen, geen eindeloze vergaderingen, geen bureaucratische regeltjes, we huren ad hoc deskundigheid in. We willen dicht bij de leden staan.” Dichter dan het MKB bij haar leden staat? “Wij zijn er uitsluitend voor het kleinbedrijf, maar iedere ondernemer kan zelf uitmaken van wie hij lid wil worden van het MKB of van ons.”

Wie Schouten vraagt naar waar de organisatie zich sterk voor wil maken, hoort veelal dezelfde punten als die van het MKB. Waar het MKB echter geneigd lijkt sneller compromissen te sluiten, klinken de woorden van KBN principiëler.

De 24-uurs-economie zoals het huidige paarse kabinet deze voor ogen heeft? “Daar zetten wij duidelijk vraagtekens bij.” Schouten mist op dit punt het CDA in de regering, maakt hij duidelijk. “Het is een liberaal beleid. Minister Wijers van economische zaken heeft de winkelsluitingstijdenwet als een totempaal gemaakt van paars. Zijn marktwerking kan wel eens de koude sanering betekenen voor talloze kleine winkelsbedrijfjes en daar verzetten wij ons tegen.”

Net als het MKB kiest het KBN er klaarblijkelijk voor op te treden als woordvoerder en beschermer van de gevestigde kleine detaillist, die zich bedreigd voelt door de maatregelen van het huidige kabinet. “Vaak gaat het om een familiebedrijfje met een enkele werknemer. Een bakkertje, een slagertje. Die mensen werken al lang zes dagen in de week van acht uur 's ochtends tot acht uur 's avonds. De sociale gevolgen van het feit dat zij wellicht langer open moeten om de concurrentie aan te kunnen met de grote supermarkten, zijn heel groot.”

In een volgend regeerakkoord moet opnieuw worden bekeken wat de gevolgen van het verruimen van de winkeltijden in Nederland zijn, vindt het KBN daarom. “Als er sprake is van een koude sanering, moet de wet aangepast”, vindt Schouten.

Hij erkent dat het aantal kleine winkeltjes in Nederland de laatste drie jaar voor het eerst in vele jaren weer is gaan groeien. De oudere familie-kruidenierszaak verdwijnt wel meer en meer uit het straatbeeld, maar er komen nieuwe zaken voor in de plaats. Er ontstaat een nieuwe generatie ondernemers, die nieuwe diensten aanbiedt, geeft hij toe.

De nieuwe winkeltijdenwet kan voor hen toch juist een stimulans zijn? “Ja, maar dat is een ander verhaal. Vaak zijn dat parttime ondernemers, mensen die niet hun hoofdbestaan halen uit een activiteit die zij met een zelfstandig bedrijfje hebben. Wij hebben het over de middenstander die fulltime leeft van een klein bedrijfje. Dat er achter het bakkerijtje stille armoede gaat heersen, dat kan toch niet.”

Ook de rest van het prioriteitenlijstje van Schouten wijkt weinig af van dat van het MKB. De verloedering in de binnenstad moet aangepakt. De veranderingen in de sociale zekerheid moeten scherp in de gaten worden gehouden. De afschaffing van de ziektewet bijvoorbeeld is een zware slag voor het kleine bedrijfsleven. “Het maakt de lastendruk veel zwaarder”, zegt Schouten. Voorzitter Kamminga van concurrent MKB had het niet beter kunnen zeggen.

Na afloop van het gesprek belt Schouten nog even op: er is besloten de naam van de organisatie toch maar niet NKB (Nederlands Kleinbedrijf), zoals in de oprichtingsformulieren staat, te noemen, maar KBN: Kleinbedrijf Nederland. Het artikel is daarop aangepast. Schouten: “MKB en NKB lijkt zo op elkaar. MKB en KBN, dat is beter.”