VN-rede lauw ontvangen Van Mierlo krijgt thuis geen bijval voor speciale brigades

Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Het idee van minister van buitenlandse zaken Van Mierlo om de Verenigde Naties een eigen brigade te geven, waarmee bij humanitaire noodsituaties in de wereld snel kan worden ingegrepen, heeft in de Tweede Kamer weinig enthousiasme losgemaakt.

Woordvoerders van de grotere partijen CDA, D66, PvdA en VVD plaatsen allemaal vraagtekens bij het voorstel. Ze staan vooral huiverig tegenover het idee dat Nederlanders op deze wijze militair in dienst van de VN kunnen worden en kunnen worden ingezet bij internationale gewapende conflicten. Liever zien de Kamerleden dat het parlement blijft meebeslissen over het hoe en wanneer van uitzending van Nederlandse militairen.

Van Mierlo deed zijn suggestie maandagavond in New York tijdens de jaarlijkse Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Minister Pronk van Ontwikkelingssamenwerking heeft zich al eerder dit jaar voorstander getoond van een dergelijk soort van 'politie-eenheid voor de VN. Ook binnen de internationale organisatie zelf gaan gedachten die richting op.

Als Nederland eenheden zou leveren voor het Legioen moet er een uitzondering komen op het verbod in de Grondwet in vreemde krijgsmacht te dienen, aldus een interne notitie van Buitenlandse Zaken. De manschappen staan immers niet meer onder commando van Nederland. Voor hun inzet zou geen parlementaire goedkeuring vereist zijn.

Van Mierlo deed het voorstel omdat in zijn ogen bij de crisis in Rwanda is gebleken dat het huidige concept van standby forces voor de VN niet werkt. Onder dit systeem (waaraan ook Nederland meewerkt) leggen lidstaten bij de VN lijstjes van militaire eenheden neer waarover de VN kan beschikken. Voor inzet blijft nationale parlementaire controle mogelijk. Weinig lidstaten gaven fiat aan uitzending naar Rwanda, omdat het daar te riskant was voor de eigen militairen.