Volgens de paus stammen we mogelijk van apen af

ROME (AFP, Reuter) - Paus Johannes Paulus II erkent dat de evolutietheorie “meer is dan een hypothese”. De pauselijke steunbetuiging aan de leer van Charles Darwin staat geformuleerd in een brief aan de Pauselijke academie van wetenschappen die gisteren in Rome bijeenkwam.

“Het is opmerkelijk hoe deze theorie gaandeweg steeds meer is aangeslagen bij onderzoekers, door reeksen van ontdekkingen in geheel verschillende vakgebieden”, schrijft de paus. “Deze convergentie - niet gezocht en niet uitgelokt - van resultaten van onderzoeken die onafhankelijk van elkaar werden gedaan, vormt op zich al een krachtig argument ten gunste van deze theorie.”

De rehabilitatie van Darwin, die overigens door de paus niet genoemd wordt, komt vier jaar nadat Johannes Paulus officieel erkende dat de kerk zich heeft vergist met de veroordeling van de sterrenkundige Galileo Galilei, die als eerste constateerde dat de aarde om de zon draait.

De Italiaanse kranten sprongen gisteren meteen gretig in op de pauselijke brief: “Volgens paus stammen we mogelijk van apen af”, kopte de behoudende krant Il Giornale. “Paus sluit vrede met Darwin”, vatte La Repubblica samen.

Het is het eerste officiële pauselijke geluid over de evolutietheorie - waarvoor Charles Darwin ruim een eeuw geleden (in 1859) het fundament legde in The origins of species - sinds een encycliek van Pius XII uit 1950. In dat stuk (Humani generis) werd toestemming verleend om de evolutietheorie mede in beschouwing te nemen.

Tegelijkertijd waarschuwde Pius XII dat de theorie aanleiding zou kunnen geven tot grof materialisme, en “de communisten in de kaart zou kunnen spelen”.

In de nieuwe brief legt de paus één “essentieel punt” wel krachtig vast: “Het menselijk lichaam moge zijn oorsprong vinden in levende materie die daarvoor al bestond, de geestelijke ziel is rechtstreeks door God geschapen.” Die “versies van de evolutietheorie, die de ziel beschouwen als een voortbrengsel van de levende materie” worden ook door Johannes Paulus nog steeds ten strengste veroordeeld.

Het ligt in de verwachting dat de pauselijke erkenning desondanks op felle kritiek zal stuiten bij fundamentalistische christenen en vooral bij diegenen die zich ook wel 'creationisten' noemen. Deze laatsten geloven dat de wereld letterlijk volgens Genesis is geschapen.

Zij heropenden onlangs de controverse, vooral in het zuiden van de Verenigde Staten. In Tenessee, waar een leraar in 1925 in het beroemde 'apenproces' werd veroordeeld tot het betalen van honderd dollar boete wegens het onderwijzen van de evolutieleer, werd vorig jaar ternauwernood een wet afgewezen die Darwins leer opnieuw had willen verbieden.