Santer dreigt Cresson

De Franse eurocommissaris Edith Cresson moet opstappen als blijkt dat zij vrienden en zakenrelaties heeft bevoordeeld. Dat vindt de voorzitter van de Europese Commissie, Jacques Santer.

Santer noemde geen namen. Hij zei wel dat elke commissaris die zich aangesproken voelt door de uitkomst van het nog lopende fraude-onderzoek, zijn of haar conclusies moet trekken. De commissie is niet van plan als college terug te treden.

Een comité van wijzen onderzoekt op dit moment vermeende gevallen van fraude en vriendjespolitiek binnen het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Op 15 maart verschijnt het eindrapport.

Er bestaan sterke aanwijzingen dat vooral de positie van eurocommissaris Edith Cresson onhoudbaar is geworden. Haar wordt verweten vrienden en bevriende bedrijven aan opdrachten van de commissie te hebben geholpen. De Franse oud-premier beheert de portefeuille van onderwijs, onderzoek en ontwikkeling.

De afgelopen maanden kwamen met name de Franse en Spaanse eurocommissarissen Cresson en Manuel Marín al in opspraak. Een motie van wantrouwen kreeg in januari onvoldoende steun in het Europees parlement. Santer dreigde met een collectief aftreden als de motie werd aangenomen. Het compromis was een onafhankelijk onderzoek.

Commissievoorzitter Santer zei gisteren dat, als mocht blijken dat individuele commissarissen hebben gefaald, zij hun politieke verantwoordelijkheid moeten nemen. Bij die beslissing zal ook de politieke cultuur in bijvoorbeeld Frankrijk en Spanje meespelen. ,,Iedereen weet wat dit inhoudt'', was het enige wat Santer hierover kwijt wilde.

Santer en de overige negentien commissarissen werden het gisteren eens over strengere gedragsregels. Zij mogen geen nevenfuncties aanvaarden en moeten voortaan ook de inkomsten van hun familieleden opgeven. Er mag geen sprake zijn van belangenverstrengeling.

Onlangs nog verdedigde de Finse eurocommissaris Erkki Liikanen zich tegen berichten dat zijn vrouw een bedrijfje runt met de Europese Commissie als enige klant. Ook de naaste medewerkers van elke commissaris en alle overige ambtenaren van de commissie moeten hun slechte gewoonten afleren. Het apparaat in Brussel moet volgens Santer 'open, onafhankelijk en efficiënt' worden.

De opvolger van de Luxemburgse commissievoorzitter, die in juni bekend wordt, krijgt de opdracht de nieuwe bestuurlijke cultuur vanaf het jaar 2000 in de praktijk te brengen. De nieuwe voorzitter beschikt op grond van het Verdrag van Amsterdam over ruimere bevoegdheden bij het benoemen van stafmedewerkers.